- అంతరిక్షంలో సరికొత్త ఔషధాల అభివృద్ధిపై దృష్టి సారించిన భారత్
- మైక్రోగ్రావిటీ పరిస్థితుల్లో ప్రోటీన్ క్రిస్టల్స్ పెరుగుదలపై శాస్త్రవేత్తల పరిశోధనలు
- బెంగళూరు టెక్ సమ్మిట్లో స్పేస్ ఫార్మా అవకాశాలపై విస్తృత చర్చ
- అంతరిక్ష సాంకేతికతతో కొత్త ఔషధాల రూపకల్పన సాధ్యమన్న కిరణ్ మజుందార్ షా
- 2035 నాటికి సిద్ధం కానున్న భారతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం
భారతదేశం తన విస్తరిస్తున్న అంతరిక్ష సాంకేతిక సామర్థ్యాలను ఫార్మా రంగంతో అనుసంధానించి, సరికొత్త ఔషధాల ఆవిష్కరణకు మార్గం సుగమం చేస్తోంది. అంతరిక్షంలోని మైక్రోగ్రావిటీ (భార రహిత స్థితి) వాతావరణాన్ని వినియోగించుకుని నెక్స్ట్ జనరేషన్ మందులను ఎలా అభివృద్ధి చేయవచ్చనే అంశంపై భారత శాస్త్రవేత్తలు, బయోటెక్నాలజీ కంపెనీలు, స్టార్టప్లు ముమ్మరంగా దృష్టి సారిస్తున్నాయి.
ఇటీవల నవంబర్ 19న ముగిసిన బెంగళూరు టెక్ సమ్మిట్లో అంతరిక్షంలో ఔషధాల తయారీ, ప్రయోగాల నిర్వహణపై కీలక చర్చ జరిగింది. భవిష్యత్తులో దేశం నిర్మించనున్న అంతరిక్ష మౌలిక సదుపాయాలు బయోటెక్నాలజీ పరిశోధనలకు ఎలా ఉపయోగపడతాయనే విషయాన్ని పరిశోధకులు, విధాన రూపకర్తలు, ఔత్సాహిక పారిశ్రామికవేత్తలు విస్తృతంగా పరిశీలించారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సరసమైన ధరలకే నాణ్యమైన మందులు, టీకాలను సరఫరా చేస్తూ 'ప్రపంచ ఫార్మసీ'గా గుర్తింపు పొందిన భారత్, ఇప్పుడు తన ఔషధ తయారీ శక్తిని అంతరిక్ష ప్రయోగాలతో కలపాలని భావిస్తోంది.
భూమిపై గురుత్వాకర్షణ శక్తి కారణంగా ప్రోటీన్ క్రిస్టల్స్ ఏర్పడే తీరుపై ప్రభావం పడుతుంది. అదే అంతరిక్షంలోని దాదాపు భార రహిత వాతావరణంలో ఈ క్రిస్టల్స్ అత్యంత సమతుల్యంగా పెరుగుతాయి. దీనివల్ల ప్రోటీన్ల నిర్మాణాన్ని శాస్త్రవేత్తలు లోతుగా అధ్యయనం చేయడానికి వీలవుతుంది. ఈ పరిశీలనలు ఔషధ సూత్రీకరణలను మెరుగుపరచడమే కాకుండా, కొత్త చికిత్సా పద్ధతుల అభివృద్ధిని వేగవంతం చేస్తాయని నిపుణులు వివరిస్తున్నారు.
ప్రముఖ బయోఫార్మాస్యూటికల్ సంస్థ బయోకాన్ కూడా అంతరిక్ష ఆధారిత పరిశోధనలపై ఎంతో ఆసక్తి చూపిస్తోంది. స్పేస్ టెక్నాలజీల ద్వారా అణు నిర్మాణాలను మార్చవచ్చని, తద్వారా కొత్త మేధో సంపత్తి (ఐపీ), సరికొత్త అణువులు, మెరుగైన సామర్థ్యం కలిగిన ఔషధాలను రూపొందించవచ్చని బయోకాన్ ఎగ్జిక్యూటివ్ చైర్పర్సన్ కిరణ్ మజుందార్-షా పేర్కొన్నారు.
ప్రస్తుతం సేవలందిస్తున్న అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం (ఐఎస్ఎస్) కాలపరిమితి 2030 నాటికి ముగిసే అవకాశం ఉండటంతో, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రైవేట్, ప్రభుత్వ సంస్థలు వాణిజ్య అంతరిక్ష ప్రయోగశాలల ఏర్పాటుపై దృష్టి పెట్టాయి. ఈ నేపథ్యంలో భారత్ 2035 నాటికి పూర్తిస్థాయిలో అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్న 'భారతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం' అంతర్జాతీయ బయోటెక్నాలజీ, ఫార్మా పరిశోధనలకు ప్రధాన కేంద్రంగా మారే అవకాశాలు ఉన్నాయి. అయితే శాశ్వత అంతరిక్ష కేంద్రం అందుబాటులోకి వచ్చేలోపే మైక్రోగ్రావిటీ ప్రయోగాలను ప్రారంభించవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.
ఇటీవల నవంబర్ 19న ముగిసిన బెంగళూరు టెక్ సమ్మిట్లో అంతరిక్షంలో ఔషధాల తయారీ, ప్రయోగాల నిర్వహణపై కీలక చర్చ జరిగింది. భవిష్యత్తులో దేశం నిర్మించనున్న అంతరిక్ష మౌలిక సదుపాయాలు బయోటెక్నాలజీ పరిశోధనలకు ఎలా ఉపయోగపడతాయనే విషయాన్ని పరిశోధకులు, విధాన రూపకర్తలు, ఔత్సాహిక పారిశ్రామికవేత్తలు విస్తృతంగా పరిశీలించారు. ప్రపంచవ్యాప్తంగా సరసమైన ధరలకే నాణ్యమైన మందులు, టీకాలను సరఫరా చేస్తూ 'ప్రపంచ ఫార్మసీ'గా గుర్తింపు పొందిన భారత్, ఇప్పుడు తన ఔషధ తయారీ శక్తిని అంతరిక్ష ప్రయోగాలతో కలపాలని భావిస్తోంది.
భూమిపై గురుత్వాకర్షణ శక్తి కారణంగా ప్రోటీన్ క్రిస్టల్స్ ఏర్పడే తీరుపై ప్రభావం పడుతుంది. అదే అంతరిక్షంలోని దాదాపు భార రహిత వాతావరణంలో ఈ క్రిస్టల్స్ అత్యంత సమతుల్యంగా పెరుగుతాయి. దీనివల్ల ప్రోటీన్ల నిర్మాణాన్ని శాస్త్రవేత్తలు లోతుగా అధ్యయనం చేయడానికి వీలవుతుంది. ఈ పరిశీలనలు ఔషధ సూత్రీకరణలను మెరుగుపరచడమే కాకుండా, కొత్త చికిత్సా పద్ధతుల అభివృద్ధిని వేగవంతం చేస్తాయని నిపుణులు వివరిస్తున్నారు.
ప్రముఖ బయోఫార్మాస్యూటికల్ సంస్థ బయోకాన్ కూడా అంతరిక్ష ఆధారిత పరిశోధనలపై ఎంతో ఆసక్తి చూపిస్తోంది. స్పేస్ టెక్నాలజీల ద్వారా అణు నిర్మాణాలను మార్చవచ్చని, తద్వారా కొత్త మేధో సంపత్తి (ఐపీ), సరికొత్త అణువులు, మెరుగైన సామర్థ్యం కలిగిన ఔషధాలను రూపొందించవచ్చని బయోకాన్ ఎగ్జిక్యూటివ్ చైర్పర్సన్ కిరణ్ మజుందార్-షా పేర్కొన్నారు.
ప్రస్తుతం సేవలందిస్తున్న అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం (ఐఎస్ఎస్) కాలపరిమితి 2030 నాటికి ముగిసే అవకాశం ఉండటంతో, ప్రపంచవ్యాప్తంగా ప్రైవేట్, ప్రభుత్వ సంస్థలు వాణిజ్య అంతరిక్ష ప్రయోగశాలల ఏర్పాటుపై దృష్టి పెట్టాయి. ఈ నేపథ్యంలో భారత్ 2035 నాటికి పూర్తిస్థాయిలో అందుబాటులోకి తీసుకురావాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్న 'భారతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం' అంతర్జాతీయ బయోటెక్నాలజీ, ఫార్మా పరిశోధనలకు ప్రధాన కేంద్రంగా మారే అవకాశాలు ఉన్నాయి. అయితే శాశ్వత అంతరిక్ష కేంద్రం అందుబాటులోకి వచ్చేలోపే మైక్రోగ్రావిటీ ప్రయోగాలను ప్రారంభించవచ్చని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు.