భారత ఖగోళ శాస్త్ర విజ్ఞాన రంగంలో ఒక కొత్త అధ్యాయం మొదలైంది. దేశంలోనే తొలిసారిగా అత్యాధునిక ఎల్‌ఈడీ డోమ్ టెక్నాలజీతో నిర్మించిన 'కాస్మోస్-మైసూరు' ప్లానిటోరియంను ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ప్రారంభించారు. ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆస్ట్రోఫిజిక్స్ (ఐఐఏ) అభివృద్ధి చేసిన ఈ కేంద్రం, ప్రపంచంలోనే మొట్టమొదటి 8K రిజల్యూషన్ ఎల్‌ఈడీ డోమ్‌ కలిగిన ప్లానిటోరియంలలో ఒకటిగా నిలిచింది.

సాధారణంగా ప్రొజెక్షన్ సిస్టమ్‌లతో పనిచేసే ప్లానిటోరియంలకు ఇది పూర్తిగా భిన్నం. ఇందులో వినియోగించిన ఎల్‌ఈడీ డోమ్ టెక్నాలజీ వల్ల మొత్తం డోమ్‌పై అత్యంత స్పష్టమైన, హై-రిజల్యూషన్‌తో కూడిన దృశ్యాలను వీక్షించవచ్చు. దీనివల్ల విశ్వం, ఖగోళ వస్తువులు, గ్రహణాల వంటి సంక్లిష్టమైన అంశాలను ప్రజలు, విద్యార్థులు చాలా సులభంగా అర్థం చేసుకునేందుకు వీలవుతుంది.

ఈ ప్లానిటోరియం కేవలం ఒక నిర్మాణం మాత్రమే కాదు, గత మూడేళ్లుగా ఇండియన్ ఇన్‌స్టిట్యూట్ ఆఫ్ ఆస్ట్రోఫిజిక్స్ (ఐఐఏ) చేపట్టిన విస్తృత అవగాహన కార్యక్రమాల ఫలితం. మైసూరు నగరం, చుట్టుపక్కల గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఖగోళ శాస్త్రంపై ఆసక్తిని పెంచేందుకు ఐఐఏ ఒక ప్రత్యేక కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. ఇందులో భాగంగా 150కి పైగా కార్యక్రమాలను నిర్వహించి, సుమారు 40,000 మందికి పైగా విద్యార్థులు, ప్రజలకు చేరువైంది.

గ్రామీణ, పట్టణ పాఠశాలల్లో వర్క్‌షాప్‌లు, విద్యార్థులు, ఉపాధ్యాయులకు శిక్షణ, బహిరంగ ఉపన్యాసాలు, సాంకేతిక చర్చలు వంటివి కన్నడ, ఇంగ్లీష్ భాషల్లో నిర్వహించారు. స్థానిక సంస్థలతో కలిసి పనిచేయడమే కాకుండా ఖగోళ శాస్త్రంపై అవగాహన పెంచేందుకు కన్నడ, ఇంగ్లీష్ భాషల్లో 60కి పైగా రేడియో ఎపిసోడ్‌లు కూడా ప్రసారం చేశారు.

ప్రస్తుతం ఈ ప్లానిటోరియం ప్రారంభంతో, ఐఐఏ తన కార్యకలాపాలను మరింత విస్తృతం చేయాలని యోచిస్తోంది. కేవలం ప్రజల కోసం షోలు ప్రదర్శించడమే కాకుండా విద్యార్థులకు అకడమిక్ శిక్షణా వర్క్‌షాప్‌లు, డేటా-విశ్లేషణ కార్యక్రమాలు నిర్వహించనుంది. ఈ ఎల్‌ఈడీ డోమ్‌ను ఒక టీచింగ్ టూల్‌గా ఉపయోగించి, ఖగోళ పరిశోధనలు, శాస్త్రీయ భావనలను విద్యార్థులకు మరింత సులభంగా బోధించనున్నారు. ఈ అత్యాధునిక టెక్నాలజీతో 'కాస్మోస్-మైసూరు' భవిష్యత్తులో ఖగోళ విద్యకు ఒక ముఖ్యమైన కేంద్రంగా మారుతుందని నిపుణులు భావిస్తున్నారు.