ప్రపంచంలోనే అత్యంత అరుదైన చేప జాతుల్లో ఒకటైన 'డెవిల్స్ హోల్ పప్‌ఫిష్' జనాభాలో అనూహ్యమైన పెరుగుదల నమోదైంది. అంతరించిపోయే దశకు చేరుకుందనుకున్న ఈ జీవి మళ్లీ పునరుజ్జీవం పోసుకోవడం పట్ల పర్యావరణవేత్తలు, శాస్త్రవేత్తలు హర్షం వ్యక్తం చేస్తున్నారు. అమెరికాలోని నెవడాలో ఉన్న డెవిల్స్ హోల్ అనే ఒకే ఒక్క సహజ ఆవాసంలో నిర్వహించిన తాజా సర్వేలో ఈ చేపల సంఖ్య 137గా తేలింది. గతేడాది ఇదే సమయంలో కేవలం 69 చేపలు మాత్రమే ఉండగా, ఇప్పుడు వాటి జనాభా రెట్టింపు కావడం ఆశాజనకంగా మారింది.

అమెరికా నేషనల్ పార్క్ సర్వీస్, యూఎస్ ఫిష్ అండ్ వైల్డ్‌లైఫ్ సర్వీస్‌కు చెందిన జీవశాస్త్రవేత్తలు అక్టోబర్ 10న ఈ సర్వే నిర్వహించారు. డెత్ వ్యాలీ నేషనల్ పార్క్‌లో ఉన్న డెవిల్స్ హోల్ అనే సున్నపురాతి గుహలోని నీటిలో డైవర్లు, ఇతర పరిశీలకుల బృందం ఈ లెక్కింపు చేపట్టింది. 2025 పతనంలో 69గా, 2026 వసంతకాలంలో 77గా ఉన్న ఈ చేపల సంఖ్య ఇప్పుడు ఏకంగా 137కు చేరడం ఒక గొప్ప విజయంగా అధికారులు అభివర్ణించారు. 1972 నుంచి ఇదే పద్ధతిలో ఇక్కడ సర్వే నిర్వహిస్తున్నారు.

"గత ఏడాదితో పోలిస్తే పప్‌ఫిష్‌ల సంఖ్య గణనీయంగా పెరగడం చాలా ఆనందంగా ఉంది. ఈ అద్భుతమైన జాతిని కాపాడేందుకు మా శాస్త్రవేత్తలు, భాగస్వాములు పడుతున్న కఠోర శ్రమకు ఈ ఫలితాలు నిదర్శనం" అని డెత్ వ్యాలీ నేషనల్ పార్క్ సూపరింటెండెంట్ మైక్ రేనాల్డ్స్ తెలిపారు.

ఎందుకింత ప్రత్యేకం?
డెవిల్స్ హోల్ పప్‌ఫిష్ (శాస్త్రీయ నామం: సైప్రినోడాన్ డయాబోలిస్) ప్రపంచంలో మరెక్కడా కనిపించదు. ఈ గుహలోని 215 చదరపు అడుగుల వైశాల్యం ఉన్న ఒక సున్నపురాతి అంచుపై మాత్రమే ఇవి జీవిస్తాయి. ఇక్కడి 90-93 డిగ్రీల ఫారెన్‌హీట్ ఉష్ణోగ్రత ఉన్న నీటిలో పెరిగే నాచును తింటూ, అక్కడే సంతానోత్పత్తి చేస్తాయి. పరిమిత ఆక్సిజన్, పోషకాలు ఉన్న ఈ వాతావరణంలో జీవించడం వీటి ప్రత్యేకత. ఈ కారణాల వల్లే 1967లోనే ఈ జాతిని అంతరించిపోతున్న జీవిగా ప్రకటించారు.

2024 డిసెంబర్, 2025 ఫిబ్రవరి నెలల్లో సంభవించిన భూకంపాలు ఈ చేపల ఆవాసాన్ని తీవ్రంగా దెబ్బతీశాయి. భూకంపాల వల్ల ఏర్పడిన అలలు నీటిలోని నాచును, చేపల గుడ్లను కొట్టుకుపోయేలా చేశాయి. దీంతో 2025 మార్చి నాటికి వీటి సంఖ్య కేవలం 20కి పడిపోయింది. స్పందించిన శాస్త్రవేత్తలు, యాష్ మెడోస్ ఫిష్ కన్జర్వేషన్ ఫెసిలిటీలో పెంచిన 72 చేపలను 2025 మార్చి నుంచి 2026 ఫిబ్రవరి మధ్యలో డెవిల్స్ హోల్‌లోకి విడుదల చేశారు. 

సహజ సిద్ధమైన నాచు పెరిగే వరకు వీటికి అదనపు ఆహారాన్ని కూడా అందించారు. ఈ చేపల జీవితకాలం 10 నుంచి 14 నెలలు మాత్రమే కావడంతో, ప్రస్తుతం లెక్కించిన 137 చేపలలో ఎక్కువ భాగం సహజంగానే డెవిల్స్ హోల్‌లో పుట్టి పెరిగాయని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. అయినప్పటికీ, వీటి ఆవాసం చాలా పరిమితం కావడంతో భూకంపాలు, నీటి మట్టంలో మార్పుల వంటి ప్రమాదాలు పొంచి ఉన్నాయని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.