- డిజిటల్ అరెస్ట్ మోసాలపై కఠిన చర్యలకు పూనుకున్న సుప్రీంకోర్టు
- సైబర్ నేరాల నియంత్రణకు ప్రణాళికలు సమర్పించాలని ఆయా సంస్థలకు ఆదేశం
- ఈ ప్రతిపాదనలను భారత సైబర్ క్రైమ్ కోఆర్డినేషన్ సెంటర్‌కు కూడా అందించాలని స్పష్టీకరణ
- బ్యాంకుల నిర్లక్ష్యంతో మోసం జరిగితే బాధితులకు పరిహారం చెల్లించాల్సిందేనన్న ధర్మాసనం
- కేసుల దర్యాప్తు వివరాలతో సమగ్ర నివేదికలు ఇవ్వాలని రాష్ట్రాల డీజీపీలకు ఆదేశాలు
దేశవ్యాప్తంగా కలకలం రేపుతున్న ‘డిజిటల్ అరెస్ట్’ సైబర్ మోసాలపై సుప్రీంకోర్టు తీవ్ర ఆగ్రహం వ్యక్తం చేసింది. రోజురోజుకూ పెరిగిపోతున్న ఈ తరహా అత్యాధునిక సైబర్ నేరాలను అరికట్టేందుకు తక్షణమే పటిష్ఠమైన కార్యాచరణ రూపొందించాలని ప్రముఖ మెసేజింగ్ వేదిక వాట్సాప్‌తో పాటు ఇతర టెక్ మీడియేషన్ సంస్థలను అత్యున్నత న్యాయస్థానం ఆదేశించింది. ఈ మోసాల నివారణకు తాము తీసుకుంటున్న, భవిష్యత్తులో తీసుకోబోయే ముందస్తు రక్షణ చర్యలపై సమగ్ర నివేదికను సమర్పించాలని స్పష్టం చేసింది.
నకిలీ పత్రాలు, నకిలీ నోటీసుల ఆధారంగా జరుగుతున్న డిజిటల్ అరెస్టుల వ్యవహారాన్ని సుప్రీంకోర్టు సుమోటోగా స్వీకరించి విచారణ చేపట్టింది. ఈ సందర్భంగా జస్టిస్‌ల ధర్మాసనం స్పందిస్తూ.. వినియోగదారులను మోసాల బారిన పడకుండా కాపాడేందుకు రూపొందించే ప్రణాళికలను ఒకవైపు కోర్టుకు, మరోవైపు ఇండియన్ సైబర్ క్రైమ్ కోఆర్డినేషన్ సెంటర్ (I4C)కు ఏకకాలంలో సమర్పించాలని టెక్ సంస్థలను ఆదేశించింది.
ఈ విచారణ సందర్భంగా వాట్సాప్ తరఫు న్యాయవాది తమ వాదనలను వినిపించారు. మోసపూరిత వ్యవహారాలను అడ్డుకునేందుకు ఇప్పటికే వేలాది అనుమానాస్పద ఖాతాలపై వేటు వేశామని కోర్టుకు తెలిపారు. నేరగాళ్ల ఖాతాలను గుర్తించడంతో పాటు, వినియోగదారులను ముందస్తుగా హెచ్చరించేందుకు ప్రత్యేక సాఫ్ట్‌వేర్ ఫీచర్లను అభివృద్ధి చేస్తున్నామని వివరించారు.
మరోవైపు, టెక్ సంస్థలతో పాటు ఆర్థిక లావాదేవీలు నిర్వహించే బ్యాంకుల జవాబుదారీతనంపైనా సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది. నిబంధనల ప్రకారం ఖాతాదారుల వివరాలు, లావాదేవీల విషయంలో తగిన ముందస్తు జాగ్రత్తలు (డ్యూ డిలిజెన్స్) పాటించడంలో బ్యాంకులు విఫలమైతే, వాటిపై కఠిన చర్యలు ఉంటాయని హెచ్చరించింది. బ్యాంకుల నిర్లక్ష్యం కారణంగా ఖాతాదారులు డిజిటల్ మోసాల బారిన పడి సొమ్ము కోల్పోతే, ఆ మొత్తాన్ని బ్యాంకులే పరిహారంగా చెల్లించాల్సిన బాధ్యత ఉంటుందని ధర్మాసనం తేల్చిచెప్పింది.
ఈ తరహా నేరాలను సమర్థవంతంగా అడ్డుకునేందుకు దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న దర్యాప్తు సంస్థల సమన్వయం అవసరమని కోర్టు పేర్కొంది. రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో డిజిటల్ అరెస్ట్ మోసాలపై నమోదైన ఎఫ్‌ఐఆర్‌లు, ఇప్పటివరకు జరిగిన దర్యాప్తు పురోగతి, భవిష్యత్ నివారణ వ్యూహాలతో కూడిన పూర్తి స్థాయి నివేదికలను సమర్పించాలని డీజీపీలను ఆదేశించింది. అనంతరం ఈ కేసు తదుపరి విచారణను ధర్మాసనం వాయిదా వేసింది.
నకిలీ పత్రాలు, నకిలీ నోటీసుల ఆధారంగా జరుగుతున్న డిజిటల్ అరెస్టుల వ్యవహారాన్ని సుప్రీంకోర్టు సుమోటోగా స్వీకరించి విచారణ చేపట్టింది. ఈ సందర్భంగా జస్టిస్‌ల ధర్మాసనం స్పందిస్తూ.. వినియోగదారులను మోసాల బారిన పడకుండా కాపాడేందుకు రూపొందించే ప్రణాళికలను ఒకవైపు కోర్టుకు, మరోవైపు ఇండియన్ సైబర్ క్రైమ్ కోఆర్డినేషన్ సెంటర్ (I4C)కు ఏకకాలంలో సమర్పించాలని టెక్ సంస్థలను ఆదేశించింది.
ఈ విచారణ సందర్భంగా వాట్సాప్ తరఫు న్యాయవాది తమ వాదనలను వినిపించారు. మోసపూరిత వ్యవహారాలను అడ్డుకునేందుకు ఇప్పటికే వేలాది అనుమానాస్పద ఖాతాలపై వేటు వేశామని కోర్టుకు తెలిపారు. నేరగాళ్ల ఖాతాలను గుర్తించడంతో పాటు, వినియోగదారులను ముందస్తుగా హెచ్చరించేందుకు ప్రత్యేక సాఫ్ట్‌వేర్ ఫీచర్లను అభివృద్ధి చేస్తున్నామని వివరించారు.
మరోవైపు, టెక్ సంస్థలతో పాటు ఆర్థిక లావాదేవీలు నిర్వహించే బ్యాంకుల జవాబుదారీతనంపైనా సుప్రీంకోర్టు కీలక వ్యాఖ్యలు చేసింది. నిబంధనల ప్రకారం ఖాతాదారుల వివరాలు, లావాదేవీల విషయంలో తగిన ముందస్తు జాగ్రత్తలు (డ్యూ డిలిజెన్స్) పాటించడంలో బ్యాంకులు విఫలమైతే, వాటిపై కఠిన చర్యలు ఉంటాయని హెచ్చరించింది. బ్యాంకుల నిర్లక్ష్యం కారణంగా ఖాతాదారులు డిజిటల్ మోసాల బారిన పడి సొమ్ము కోల్పోతే, ఆ మొత్తాన్ని బ్యాంకులే పరిహారంగా చెల్లించాల్సిన బాధ్యత ఉంటుందని ధర్మాసనం తేల్చిచెప్పింది.
ఈ తరహా నేరాలను సమర్థవంతంగా అడ్డుకునేందుకు దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న దర్యాప్తు సంస్థల సమన్వయం అవసరమని కోర్టు పేర్కొంది. రాష్ట్రాలు, కేంద్రపాలిత ప్రాంతాల్లో డిజిటల్ అరెస్ట్ మోసాలపై నమోదైన ఎఫ్‌ఐఆర్‌లు, ఇప్పటివరకు జరిగిన దర్యాప్తు పురోగతి, భవిష్యత్ నివారణ వ్యూహాలతో కూడిన పూర్తి స్థాయి నివేదికలను సమర్పించాలని డీజీపీలను ఆదేశించింది. అనంతరం ఈ కేసు తదుపరి విచారణను ధర్మాసనం వాయిదా వేసింది.
