- హ‌ర్మూజ్ జలసంధిపై ఇరాన్ ప్రతిపాదనను తిరస్కరించిన ట్రంప్
- ఆర్థికంగా చితికిపోవడంతోనే ఇరాన్ డీల్ కోరుతోందని వ్యాఖ్య
- జలసంధిని తెరిచేందుకు, అణు చర్చల కోసం ఇరాన్ 7 పాయింట్ల ప్రతిపాదన
- నావికా దిగ్బంధనం, ఆంక్షలు ఎత్తివేయాలని కోరిన టెహ్రాన్
- ఫిబ్రవరి నుంచి మూతపడిన కీలకమైన హ‌ర్మూజ్ జలసంధి
హ‌ర్మూ జ్ జలసంధిని తిరిగి తెరిచేందుకు, ప్రాంతంలో ఘర్షణలకు ముగింపు పలికేందుకు ఇరాన్ చేసిన తాజా ప్రతిపాదనను అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ శనివారం తిరస్కరించారు. ఆర్థికంగా ఇరాన్ తీవ్రంగా నష్టపోతున్నందునే డీల్ కోసం ముందుకు వస్తోందని, అయితే ఆ ఒప్పందం తమకు ఆమోదయోగ్యం కాదని ఆయన స్పష్టం చేశారు. ఇరు దేశాల మధ్య కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో ట్రంప్ వ్యాఖ్యలు ప్రాధాన్యం సంతరించుకున్నాయి.
వైట్‌హౌస్ నుంచి బయలుదేరే ముందు విలేకరులతో మాట్లాడిన ట్రంప్.. ఇరాన్ వద్ద డబ్బులు లేవని, అందుకే జలసంధిని వెంటనే తెరవాలని కోరుకుంటున్నారని అన్నారు. ఇరాన్ ఓడరేవులపై తాము విధించిన నావికా దిగ్బంధనం కారణంగానే ఆ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ కుదేలైందని, దీనిని 'చరిత్రలోనే గొప్ప దిగ్బంధనం'గా ఆయన అభివర్ణించారు.
"వారు ఒప్పందం చేసుకోవాలనుకుంటున్నారు. నాకు కూడా డీల్స్ చేసుకోవడం ఇష్టమే. కానీ, ఈ ఒప్పందం ఆమోదయోగ్యం కాదు" అని ట్రంప్ పేర్కొన్నారు. హ‌ర్మూజ్ జలసంధి ఇప్పటికే తమ పూర్తి నియంత్రణలో ఉందని, దాని ద్వారా చమురు రవాణా కొనసాగుతోందని ఆయన తెలిపారు.
ఐక్యరాజ్యసమితి సర్వప్రతినిధి సభ సందర్భంగా ఖతార్ మధ్యవర్తుల ద్వారా ఇరాన్ తన 7 పాయింట్ల ప్రతిపాదనను అమెరికాకు పంపింది. దీని ప్రకారం, ఏడు రోజుల్లోగా హ‌ర్మూజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరిచి, అణు చర్చలను పునఃప్రారంభించాలని ఇరాన్ ప్రతిపాదించింది. ఇందుకు బదులుగా తమ ఓడరేవులపై అమెరికా విధించిన నావికా దిగ్బంధనాన్ని ఎత్తివేయాలని, ఇరాన్ ఆయిల్ అమ్మకాలపై ఉన్న ఆంక్షలకు మినహాయింపు ఇవ్వాలని కోరింది.
అలాగే, లెబనాన్‌తో సహా అన్ని రంగాల్లో కాల్పుల విరమణ పాటించాలని షరతు విధించింది. గతంలో జూన్‌లో కుదిరిన అవగాహన ఒప్పందంలోని నిబంధనలనే ఈ ప్రతిపాదనలో పొందుపరిచినట్లు ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరఘ్చి వివరించారు.
ప్రపంచంలోని ఐదో వంతు చమురు, గ్యాస్ సరఫరాలకు కీలకమైన హ‌ర్మూజ్ జలసంధి.. 2026 ఫిబ్రవరి చివరిలో ఇరాన్‌పై అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ సంయుక్తంగా దాడులు చేసినప్పటి నుంచి మూసివేయబడింది. ఈ దాడుల తర్వాత ఇరు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్తతలు తీవ్ర స్థాయికి చేరాయి.
తమ ప్రతిపాదనపై మధ్యవర్తుల ద్వారా అధికారిక స్పందన కోసం ఇంకా వేచి చూస్తున్నామని, కేవలం దౌత్య మార్గాల ద్వారానే ఈ వివాదాన్ని పరిష్కరించగలమని ఇరాన్ ఇప్పటికీ చెబుతోంది. అయితే, ట్రంప్ తాజా వ్యాఖ్యలతో ఇరు దేశాల మధ్య ప్రతిష్ఠంభన ఇప్పట్లో తొలగేలా కనిపించడం లేదు.
వైట్‌హౌస్ నుంచి బయలుదేరే ముందు విలేకరులతో మాట్లాడిన ట్రంప్.. ఇరాన్ వద్ద డబ్బులు లేవని, అందుకే జలసంధిని వెంటనే తెరవాలని కోరుకుంటున్నారని అన్నారు. ఇరాన్ ఓడరేవులపై తాము విధించిన నావికా దిగ్బంధనం కారణంగానే ఆ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ కుదేలైందని, దీనిని 'చరిత్రలోనే గొప్ప దిగ్బంధనం'గా ఆయన అభివర్ణించారు.
"వారు ఒప్పందం చేసుకోవాలనుకుంటున్నారు. నాకు కూడా డీల్స్ చేసుకోవడం ఇష్టమే. కానీ, ఈ ఒప్పందం ఆమోదయోగ్యం కాదు" అని ట్రంప్ పేర్కొన్నారు. హ‌ర్మూజ్ జలసంధి ఇప్పటికే తమ పూర్తి నియంత్రణలో ఉందని, దాని ద్వారా చమురు రవాణా కొనసాగుతోందని ఆయన తెలిపారు.
ఐక్యరాజ్యసమితి సర్వప్రతినిధి సభ సందర్భంగా ఖతార్ మధ్యవర్తుల ద్వారా ఇరాన్ తన 7 పాయింట్ల ప్రతిపాదనను అమెరికాకు పంపింది. దీని ప్రకారం, ఏడు రోజుల్లోగా హ‌ర్మూజ్ జలసంధిని తిరిగి తెరిచి, అణు చర్చలను పునఃప్రారంభించాలని ఇరాన్ ప్రతిపాదించింది. ఇందుకు బదులుగా తమ ఓడరేవులపై అమెరికా విధించిన నావికా దిగ్బంధనాన్ని ఎత్తివేయాలని, ఇరాన్ ఆయిల్ అమ్మకాలపై ఉన్న ఆంక్షలకు మినహాయింపు ఇవ్వాలని కోరింది.
అలాగే, లెబనాన్‌తో సహా అన్ని రంగాల్లో కాల్పుల విరమణ పాటించాలని షరతు విధించింది. గతంలో జూన్‌లో కుదిరిన అవగాహన ఒప్పందంలోని నిబంధనలనే ఈ ప్రతిపాదనలో పొందుపరిచినట్లు ఇరాన్ విదేశాంగ మంత్రి అబ్బాస్ అరఘ్చి వివరించారు.
ప్రపంచంలోని ఐదో వంతు చమురు, గ్యాస్ సరఫరాలకు కీలకమైన హ‌ర్మూజ్ జలసంధి.. 2026 ఫిబ్రవరి చివరిలో ఇరాన్‌పై అమెరికా, ఇజ్రాయెల్ సంయుక్తంగా దాడులు చేసినప్పటి నుంచి మూసివేయబడింది. ఈ దాడుల తర్వాత ఇరు దేశాల మధ్య ఉద్రిక్తతలు తీవ్ర స్థాయికి చేరాయి.
తమ ప్రతిపాదనపై మధ్యవర్తుల ద్వారా అధికారిక స్పందన కోసం ఇంకా వేచి చూస్తున్నామని, కేవలం దౌత్య మార్గాల ద్వారానే ఈ వివాదాన్ని పరిష్కరించగలమని ఇరాన్ ఇప్పటికీ చెబుతోంది. అయితే, ట్రంప్ తాజా వ్యాఖ్యలతో ఇరు దేశాల మధ్య ప్రతిష్ఠంభన ఇప్పట్లో తొలగేలా కనిపించడం లేదు.
