దేశవ్యాప్తంగా దసరా పండుగ రోజు చెడుపై మంచి సాధించిన విజయానికి ప్రతీకగా రావణుడి దిష్టిబొమ్మలను దహనం చేయడం ఆనవాయితీ. కానీ, ఉత్తరప్రదేశ్‌లోని గ్రేటర్ నోయిడాలో ఉన్న ఓ గ్రామంలో మాత్రం ఇందుకు భిన్నమైన సంప్రదాయం కొనసాగుతోంది. ఇక్కడి ప్రజలు రావణుడిని ప్రతినాయకుడిగా కాకుండా, తమ గ్రామవాసిగా, గొప్ప పండితుడిగా భావించి పూజలు చేస్తారు. ఆ గ్రామమే బిస్రఖ్ జలాల్‌పూర్.

గౌతమ బుద్ధ నగర్ జిల్లాలో, ఢిల్లీకి సమీపంలో ఉన్న ఈ గ్రామానికి పురాణాలతో ముడిపడిన ఘనమైన నేపథ్యం ఉందని స్థానికులు బలంగా నమ్ముతారు. రావణుడి తండ్రి అయిన విశ్రవ మహర్షి ఈ ప్రాంతంలోనే నివసించి, తపస్సు చేశారని వారి విశ్వాసం. విశ్రవ మహర్షి పేరు మీదుగానే తమ గ్రామానికి 'బిస్రఖ్' అనే పేరు వచ్చిందని చెబుతారు. 

ఈ కారణంగానే, లంకాధిపతి రావణుడు తమ గ్రామంలోనే జన్మించాడని ఇక్కడి ప్రజలు తరతరాలుగా భావిస్తున్నారు. అందుకే రావణుడిని రాక్షసుడిగా కాకుండా, మహా పండితుడిగా, బ్రాహ్మణుడిగా, పరమ శివభక్తుడిగా గౌరవిస్తారు.

ఈ గ్రామంలోని ఆలయం కూడా వారి నమ్మకానికి అద్దం పడుతుంది. ఇక్కడి ఆలయ గర్భగుడిలో ప్రధానంగా శివలింగం ఉంటుంది. రావణుడు గొప్ప శివభక్తుడు కాబట్టే, ఈ శివాలయంలో ఆయనకు ప్రత్యేక స్థానం కల్పించారు. ఆలయ ప్రాంగణంలోని శిల్పాలు రావణుడిని ఒక పండితుడిగా, రాజుగా, యోధుడిగా చూపిస్తాయి. 

దసరా పండుగ సమయంలో రావణుడి విగ్రహాన్ని బయటకు తీసుకొచ్చి ప్రత్యేక పూజలు, హోమాలు నిర్వహిస్తారు. చుట్టుపక్కల ప్రాంతాల నుంచి కూడా భక్తులు ఈ వేడుకల్లో పాల్గొంటారు.

దేశమంతా రావణ దహనంతో సంబరాలు జరుపుకుంటుంటే, బిస్రఖ్ గ్రామస్థులు మాత్రం రావణుడికి హారతులు పట్టి, ప్రార్థనలు చేస్తూ దసరాను జరుపుకుంటారు. ఈ ఆచారానికి చారిత్రక ఆధారాలు లేనప్పటికీ, ఈ నమ్మకమే గ్రామ ప్రజల ప్రత్యేక గుర్తింపుగా నిలిచింది. రావణుడిని మరో కోణంలో చూసే ఈ విలక్షణ సంప్రదాయం, బిస్రఖ్ గ్రామాన్ని దేశంలోనే ప్రత్యేకంగా నిలబెడుతోంది.