టెస్ట్ మ్యాచ్ మధ్యలో పీరియడ్స్.. తన అనుభవాన్ని పంచుకున్న స్మృతి మంధాన.. క్రికెట్‌లో కొత్త చర్చ!

భారత మహిళా క్రికెట్ జట్టు వైస్-కెప్టెన్, స్టార్ బ్యాటర్ స్మృతి మంధాన.. మహిళా క్రీడాకారులు ఎదుర్కొనే సవాళ్లపై ఒక కీలకమైన చర్చకు తెరలేపారు. ఒక అంతర్జాతీయ టెస్ట్ మ్యాచ్ ఆడుతున్నప్పుడు మైదానంలోనే తనకు రుతుస్రావం (పీరియడ్) మొదలైన అనుభవాన్ని ఆమె పంచుకున్నారు. తెల్లటి జెర్సీ ధరించి ఆడుతున్నప్పుడు ఈ ఇబ్బందిని ఎలా ఎదుర్కొన్నారో వివరిస్తూ, క్రీడా నిబంధనలు, మహిళల ఆరోగ్యంపై అవగాహన యొక్క ఆవశ్యకతను ఆమె మాటలు మరోసారి గుర్తుచేశాయి.

ఇటీవల ఒక ఇన్‌స్టాగ్రామ్ వీడియోలో స్మృతి ఈ విషయంపై మాట్లాడారు. "టెస్ట్ మ్యాచ్ మధ్యలో నాకు పీరియడ్స్ మొదలయ్యాయి. ఆ సమయంలో వైట్ జెర్సీలో ఉన్నాను. వెంటనే అంపైర్‌కు విషయం చెప్పి అనుమతి తీసుకోవాల్సి వచ్చింది" అని ఆమె గుర్తుచేసుకున్నారు. దేశం కోసం ఆడుతున్నప్పుడు, భారత జట్టు జెర్సీ ఇచ్చే బాధ్యత ముందు శారీరక అసౌకర్యం చిన్నదిగా అనిపించిందని, అందుకే ఆటను కొనసాగించానని ఆమె తెలిపారు. స్మృతి తన వ్యక్తిగత అనుభవాన్ని పంచుకోవడం, క్రీడల్లో మహిళల ఆరోగ్య సమస్యలపై విస్తృత సంభాషణకు దారితీసింది.

క్రికెట్ నిబంధనలు ఏం చెబుతున్నాయి?
మెరిల్‌బోన్ క్రికెట్ క్లబ్ (ఎంసీసీ) రూపొందించి, అంతర్జాతీయ క్రికెట్ కౌన్సిల్ (ఐసీసీ) అమలు చేస్తున్న నిబంధనల ప్రకారం.. "లా 24" కింద ఒక ఆటగాడు గాయపడినా, అనారోగ్యానికి గురైనా, లేదా 'పూర్తిగా ఆమోదయోగ్యమైన కారణంతో' మైదానం వీడాల్సి వస్తే, అంపైర్లు సబ్‌స్టిట్యూట్ ఫీల్డర్‌ను అనుమతించవచ్చు. అయితే, సబ్‌స్టిట్యూట్ కేవలం ఫీల్డింగ్ మాత్రమే చేయగలడు. బౌలింగ్, వికెట్ కీపింగ్, లేదా కెప్టెన్సీ చేసే అధికారం ఉండదు. అసలు ఆటగాడు 8 నిమిషాలకు మించి మైదానం వెలుపల ఉంటే, బౌలింగ్ చేసేటప్పుడు ఆ జట్టు పెనాల్టీ ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది.

అయితే, రుతుస్రావాన్ని అనారోగ్యంగా లేదా ఆమోదయోగ్యమైన కారణంగా పరిగణించాలా? అనే దానిపై నిబంధనల్లో ఎక్కడా స్పష్టత లేదు. 2019లో కంకషన్ సబ్‌స్టిట్యూట్ కోసం ప్రత్యేక నిబంధన తెచ్చినట్లు, రుతుస్రావం కోసం ప్రత్యేక ఏర్పాటు లేదు. ఒకవేళ బ్యాటర్ స్వచ్ఛందంగా మైదానం వీడితే 'రిటైర్డ్ అవుట్'గా ప్రకటించే అవకాశం ఉంది. తిరిగి బ్యాటింగ్ చేయాలంటే ప్రత్యర్థి కెప్టెన్ అనుమతి తప్పనిసరి.

పెరుగుతున్న అవగాహన, ప్రభావం
ఇటీవలి కాలంలో మహిళల క్రికెట్‌లో రుతుక్రమ ఆరోగ్యంపై అవగాహన పెరుగుతోంది. ఐసీసీ కూడా 'మెన్‌స్ట్రువల్ హైజీన్ డే' సందర్భంగా వెబినార్లు, ప్రచార కార్యక్రమాలు నిర్వహిస్తూ, పీరియడ్స్ సహజమని, వాటి వల్ల క్రీడా ప్రదర్శన దెబ్బతినకూడదని చెబుతోంది. స్మృతి మంధాన కూడా 'పీ సేఫ్' వంటి సంస్థలతో కలిసి క్రీడల్లో మహిళల ఆరోగ్య సంరక్షణపై అవగాహన కల్పిస్తున్నారు.

రుతుస్రావంపై ఉన్న అపోహలు, ఇబ్బందుల కారణంగా ఎంతో మంది యువతులు చిన్న వయసులోనే క్రీడలకు దూరమవుతున్నారని గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. ఇలాంటి తరుణంలో స్మృతి లాంటి అగ్రశ్రేణి క్రీడాకారిణులు ఈ అంశంపై బహిరంగంగా మాట్లాడటం, ఈ అంశాన్ని సాధారణీకరించడానికి, వర్ధమాన క్రీడాకారిణులకు స్ఫూర్తినివ్వడానికి ఎంతగానో దోహదపడుతుంది. స్మృతి వ్యాఖ్యలు నిబంధనలను విమర్శించడం కన్నా, మహిళా క్రీడాకారుల వాస్తవ పరిస్థితులను అర్థం చేసుకుని, వారికి మరింత సహాయక వాతావరణాన్ని సృష్టించాలని పాలకులను సున్నితంగా కోరినట్లుగా ఉన్నాయి. మహిళల క్రికెట్ వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ఈ సమయంలో ఇలాంటి చర్చలు ఎంతో అవసరమని క్రీడా విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.