పుట్టడం, పెరగడం, చనిపోవడం అంతా వేగమే.. నిమిషాల్లోనే జీవితం పూర్తి.. ప్రకృతిలోని వింత జీవుల కథ!
- కేవలం 5 నిమిషాలే బతికే మేఫ్లై అనే కీటకం
- వెన్నెముక జీవుల్లో 59 రోజులతో అతి తక్కువ ఆయుష్షు పిగ్మీ గోబీ చేపదే
- పొడి కాలానికి ముందే పుట్టి, పెరిగి, చనిపోయే లాబోర్డ్స్ ఊసరవెల్లి
- తాత్కాలిక నీటి కుంటల్లో జీవించే టర్కోయిస్ కిల్లిఫిష్
- పర్యావరణానికి అనుగుణంగా మారిన పరిణామ వ్యూహమే ఈ స్వల్ప జీవిత కాలం
జీవుల జీవితకాలం అనగానే మనకు ఏళ్లు, దశాబ్దాలు గుర్తుకొస్తాయి. మనుషులు, ఏనుగులు, తాబేళ్లు వంటివి సుదీర్ఘకాలం జీవిస్తాయి. కానీ, ప్రకృతిలో కొన్ని జీవులు కేవలం నిమిషాలు, రోజులు, వారాల్లోనే తమ జీవిత చక్రాన్ని పూర్తి చేస్తాయని మీకు తెలుసా? పర్యావరణానికి అనుగుణంగా అవి అలవరుచుకున్న ఈ విచిత్ర జీవన శైలి శాస్త్రవేత్తలను సైతం ఆశ్చర్యపరుస్తోంది. ఇటీవల వెలువడిన ఒక నివేదిక ప్రకారం అత్యంత తక్కువ ఆయుష్షు కలిగిన కొన్ని జీవుల వివరాలు ఇవి.
5 నిమిషాల్లోనే ముగిసే జీవితం
ఈ జాబితాలో మొదటి స్థానంలో ఉండేది 'డోలానియా అమెరికానా' అనే జాతికి చెందిన 'మేఫ్లై' (Mayfly). రెక్కలు వచ్చిన తర్వాత ఆడ కీటకం కేవలం 5 నిమిషాల కంటే తక్కువ సమయం మాత్రమే జీవిస్తుంది. ఇది ప్రపంచంలోనే అతి తక్కువ జీవితకాలం కలిగిన జీవిగా రికార్డు సృష్టించింది. తన జీవితంలో ఎక్కువ భాగం నీటిలో డింభక దశలోనే నెలలు లేదా సంవత్సరాల పాటు గడుపుతుంది. ప్రౌఢ కీటకంగా మారిన తర్వాత దాని ఏకైక లక్ష్యం జతకట్టి, గుడ్లు పెట్టడమే. ఆ ప్రక్రియ పూర్తికాగానే అది మరణిస్తుంది.
వెన్నెముక జీవుల్లో రికార్డు
వెన్నెముక ఉన్న జీవుల విషయానికి వస్తే, 'సెవెన్-ఫిగర్ పిగ్మీ గోబీ' అనే చిన్న సముద్రపు చేప అత్యంత తక్కువ జీవితకాలాన్ని కలిగి ఉంది. దీని గరిష్ఠ ఆయుష్షు కేవలం 59 రోజులు మాత్రమే. శాస్త్రవేత్తలు ఈ చేప చెవిలోని ఎముకలపై ఏర్పడే రోజువారీ పెరుగుదల వలయాలను లెక్కించడం ద్వారా ఈ విషయాన్ని నిర్ధారించారు. లార్వా దశలో మూడు వారాలు సముద్రంలో గడిపిన తర్వాత, ఇది రీఫ్స్పై స్థిరపడి, మిగిలిన కొద్ది రోజుల్లోనే సంతానోత్పత్తిని పూర్తి చేసుకుంటుంది.
రుతువులతో ముడిపడిన జీవితం
మడగాస్కర్లో కనిపించే 'లాబోర్డ్స్ ఊసరవెల్లి' జీవితం కూడా ఎంతో విచిత్రమైనది. గుడ్డు నుంచి బయటకు వచ్చిన తర్వాత ఇది కేవలం కొన్ని నెలలు మాత్రమే జీవిస్తుంది. దీని జీవితంలో ఎక్కువ భాగం గుడ్డులోనే గడుపుతుంది. వర్షాకాలం రాగానే గుడ్ల నుంచి బయటకు వచ్చి, వేగంగా పెరిగి, సంతానోత్పత్తి జరిపి, పొడి కాలం ప్రారంభమయ్యేలోపే మరణిస్తాయి. అంటే, ప్రతి ఏటా కొత్త తరం పుట్టి, చనిపోతుంది.
ఇతర స్వల్పకాలిక జీవులు
ఆఫ్రికాలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో తాత్కాలికంగా ఏర్పడే నీటి కుంటల్లో 'టర్కోయిస్ కిల్లిఫిష్' జీవిస్తుంది. దీని జీవితకాలం సుమారు నాలుగు నుంచి ఆరు నెలలు. నీరు ఎండిపోయేలోపే వేగంగా పరిపక్వత చెందడం దీని ప్రత్యేకత. వృద్ధాప్యంపై జరిగే పరిశోధనలలో ఈ చేపను శాస్త్రవేత్తలు ఎక్కువగా అధ్యయనం చేస్తున్నారు. అలాగే, మంచినీటిలో, సముద్రంలో కనిపించే 'గ్యాస్ట్రోట్రిక్స్' అనే సూక్ష్మజీవులు కేవలం కొన్ని రోజులు మాత్రమే జీవించి, వాటి పర్యావరణ వ్యవస్థలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.
ఈ జీవుల స్వల్ప జీవితకాలం వాటి బలహీనత కాదు, అది ఒక విజయవంతమైన పరిణామ వ్యూహం. తమ చుట్టూ ఉన్న ప్రత్యేకమైన పర్యావరణ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా, తక్కువ సమయంలో వేగంగా పునరుత్పత్తి చేయడం ద్వారా తమ జాతిని కొనసాగించేందుకు అవి ఈ మార్గాన్ని ఎంచుకున్నాయి.
5 నిమిషాల్లోనే ముగిసే జీవితం
ఈ జాబితాలో మొదటి స్థానంలో ఉండేది 'డోలానియా అమెరికానా' అనే జాతికి చెందిన 'మేఫ్లై' (Mayfly). రెక్కలు వచ్చిన తర్వాత ఆడ కీటకం కేవలం 5 నిమిషాల కంటే తక్కువ సమయం మాత్రమే జీవిస్తుంది. ఇది ప్రపంచంలోనే అతి తక్కువ జీవితకాలం కలిగిన జీవిగా రికార్డు సృష్టించింది. తన జీవితంలో ఎక్కువ భాగం నీటిలో డింభక దశలోనే నెలలు లేదా సంవత్సరాల పాటు గడుపుతుంది. ప్రౌఢ కీటకంగా మారిన తర్వాత దాని ఏకైక లక్ష్యం జతకట్టి, గుడ్లు పెట్టడమే. ఆ ప్రక్రియ పూర్తికాగానే అది మరణిస్తుంది.
వెన్నెముక జీవుల్లో రికార్డు
వెన్నెముక ఉన్న జీవుల విషయానికి వస్తే, 'సెవెన్-ఫిగర్ పిగ్మీ గోబీ' అనే చిన్న సముద్రపు చేప అత్యంత తక్కువ జీవితకాలాన్ని కలిగి ఉంది. దీని గరిష్ఠ ఆయుష్షు కేవలం 59 రోజులు మాత్రమే. శాస్త్రవేత్తలు ఈ చేప చెవిలోని ఎముకలపై ఏర్పడే రోజువారీ పెరుగుదల వలయాలను లెక్కించడం ద్వారా ఈ విషయాన్ని నిర్ధారించారు. లార్వా దశలో మూడు వారాలు సముద్రంలో గడిపిన తర్వాత, ఇది రీఫ్స్పై స్థిరపడి, మిగిలిన కొద్ది రోజుల్లోనే సంతానోత్పత్తిని పూర్తి చేసుకుంటుంది.
రుతువులతో ముడిపడిన జీవితం
మడగాస్కర్లో కనిపించే 'లాబోర్డ్స్ ఊసరవెల్లి' జీవితం కూడా ఎంతో విచిత్రమైనది. గుడ్డు నుంచి బయటకు వచ్చిన తర్వాత ఇది కేవలం కొన్ని నెలలు మాత్రమే జీవిస్తుంది. దీని జీవితంలో ఎక్కువ భాగం గుడ్డులోనే గడుపుతుంది. వర్షాకాలం రాగానే గుడ్ల నుంచి బయటకు వచ్చి, వేగంగా పెరిగి, సంతానోత్పత్తి జరిపి, పొడి కాలం ప్రారంభమయ్యేలోపే మరణిస్తాయి. అంటే, ప్రతి ఏటా కొత్త తరం పుట్టి, చనిపోతుంది.
ఇతర స్వల్పకాలిక జీవులు
ఆఫ్రికాలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో తాత్కాలికంగా ఏర్పడే నీటి కుంటల్లో 'టర్కోయిస్ కిల్లిఫిష్' జీవిస్తుంది. దీని జీవితకాలం సుమారు నాలుగు నుంచి ఆరు నెలలు. నీరు ఎండిపోయేలోపే వేగంగా పరిపక్వత చెందడం దీని ప్రత్యేకత. వృద్ధాప్యంపై జరిగే పరిశోధనలలో ఈ చేపను శాస్త్రవేత్తలు ఎక్కువగా అధ్యయనం చేస్తున్నారు. అలాగే, మంచినీటిలో, సముద్రంలో కనిపించే 'గ్యాస్ట్రోట్రిక్స్' అనే సూక్ష్మజీవులు కేవలం కొన్ని రోజులు మాత్రమే జీవించి, వాటి పర్యావరణ వ్యవస్థలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.
ఈ జీవుల స్వల్ప జీవితకాలం వాటి బలహీనత కాదు, అది ఒక విజయవంతమైన పరిణామ వ్యూహం. తమ చుట్టూ ఉన్న ప్రత్యేకమైన పర్యావరణ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా, తక్కువ సమయంలో వేగంగా పునరుత్పత్తి చేయడం ద్వారా తమ జాతిని కొనసాగించేందుకు అవి ఈ మార్గాన్ని ఎంచుకున్నాయి.