అమల్లోకి ‘మక్కా ఒప్పందం’.. సౌదీకి సైన్యాన్ని పంపనున్న పాక్, తుర్కియే
- సౌదీ అరేబియాకు సైన్యాన్ని పంపేందుకు పాకిస్థాన్, తుర్కియే అంగీకారం
- హౌతీల నుంచి ముప్పు నేపథ్యంలో రియాద్లో కీలక సమావేశం
- మూడు దేశాల మధ్య కుదిరిన పరస్పర రక్షణ ఒప్పందం అమలు
- కూటమి తొలి సెక్రటరీ జనరల్గా పాక్ రిటైర్డ్ జనరల్ నియామకం
సౌదీ అరేబియా, పాకిస్థాన్, తుర్కియే మధ్య కుదిరిన ‘మక్కా ఒప్పందం’ (Mecca Pact) సోమవారం నుంచి అమల్లోకి వచ్చింది. ఈ కొత్త పరస్పర రక్షణ కూటమి కింద, సౌదీ అరేబియాకు సైనిక బలగాలను, సామర్థ్యాలను వేగంగా తరలించేందుకు పాకిస్థాన్, తుర్కియే అంగీకరించాయి. ఇరాన్ మద్దతున్న హౌతీల నుంచి ఎదురవుతున్న దాడులు, భద్రతాపరమైన ముప్పుల నేపథ్యంలో ఈ కీలక నిర్ణయం తీసుకున్నారు.
రియాద్లో అక్టోబర్ 5న ‘మక్కా అలయన్స్ ఫర్ డిఫెన్స్’కు చెందిన వ్యూహాత్మక-రాజకీయ, రక్షణ కమిటీ అత్యవసరంగా సమావేశమై ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది. పాకిస్థాన్ విదేశాంగ శాఖ విడుదల చేసిన సంయుక్త ప్రకటన ప్రకారం.. ఈ ఒప్పందంలోని సామూహిక రక్షణ హామీలను తక్షణమే ఆచరణలో పెట్టాలని, అంగీకరించిన సైనిక బలగాలను సౌదీకి వేగంగా పంపేందుకు అవసరమైన చర్యలు తీసుకోవాలని కమిటీ నిర్ణయించింది. ఆమోదించిన ఏర్పాట్లు, మూడు దేశాల జాతీయ చట్టాలకు అనుగుణంగా ఈ బలగాల మోహరింపు ఉంటుందని ప్రకటనలో స్పష్టం చేశారు.
ఈ చర్య ముఖ్య ఉద్దేశం.. మూడు దేశాల మధ్య సైనిక సన్నద్ధతను బలోపేతం చేయడం, సమన్వయాన్ని మెరుగుపరచడం, ఎదురయ్యే ముప్పులను సమష్టిగా ఎదుర్కొనే సామర్థ్యాన్ని పెంచడం. మక్కా, మదీనాలను లక్ష్యంగా చేసుకునే ప్రయత్నాలతో పాటు సౌదీ నగరాలు, పౌర, ఆర్థిక కేంద్రాలపై జరుగుతున్న దాడులను కూడా మూడు దేశాలు తీవ్రంగా ఖండించాయి. సౌదీ భద్రత, ప్రాదేశిక సమగ్రతను కాపాడటంలో సౌదీ సాయుధ బలగాల అప్రమత్తత, సంసిద్ధతను ప్రశంసించాయి.
ఉన్నత స్థాయి సమావేశం.. కీలక నియామకం
ఈ ఉన్నత స్థాయి సమావేశంలో మూడు దేశాల నుంచి సీనియర్ రక్షణ, సైనిక అధికారులు పాల్గొన్నారు. తుర్కియే తరఫున విదేశాంగ మంత్రి హకాన్ ఫిదాన్, రక్షణ మంత్రి యసర్ గులెర్, చీఫ్ ఆఫ్ జనరల్ స్టాఫ్ జనరల్ సెల్యూక్ బైరక్తరోగ్లు హాజరయ్యారు. పాకిస్థాన్ నుంచి ఉప ప్రధాని, విదేశాంగ మంత్రి ఇషాక్ దార్, ఆర్మీ చీఫ్ ఫీల్డ్ మార్షల్ అసిమ్ మునీర్, రక్షణ మంత్రి ఖవాజా ముహమ్మద్ ఆసిఫ్ పాల్గొన్నారు.
సౌదీ అరేబియా తరఫున విదేశాంగ మంత్రి ప్రిన్స్ ఫైసల్ బిన్ ఫర్హాన్ అల్ సౌద్, రక్షణ మంత్రి ప్రిన్స్ ఖలీద్ బిన్ సల్మాన్, చీఫ్ ఆఫ్ జనరల్ స్టాఫ్ జనరల్ ఫయాద్ బిన్ హమద్ అల్-రువైలీ ఈ సమావేశంలో పాల్గొన్నారు.
ఈ కూటమికి తొలి సెక్రటరీ జనరల్గా పాకిస్థాన్కు చెందిన రిటైర్డ్ లెఫ్టినెంట్ జనరల్ నౌమాన్ మహమూద్ను మూడేళ్ల కాలానికి నియమించారు. ఆయన కూడా ఈ సమావేశంలో పాల్గొన్నారు. కూటమిలోని ప్రతి సభ్య దేశం భద్రత తమ సమష్టి భద్రతలో అంతర్భాగమని మూడు దేశాలు స్పష్టం చేశాయి.
ఈ ఏడాది ఆగస్టు 7న సౌదీ, పాక్, తుర్కియే దేశాలు ‘మక్కా ఉమ్మడి రక్షణ ఒప్పందం’పై సంతకాలు చేశాయి. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం కూటమిలోని ఏ ఒక్క దేశంపై సాయుధ దాడి జరిగినా, అది మూడు దేశాలపై జరిగిన దాడిగా పరిగణిస్తారు. అప్పటి నుంచి ఈ ఒప్పందాన్ని కార్యాచరణలోకి తెచ్చేందుకు అవసరమైన సంస్థాగత ఏర్పాట్లపై దేశాలు పనిచేస్తున్నాయి.
ఆగస్టులో ఇస్తాంబుల్లో, సెప్టెంబర్ 25న రియాద్లో చర్చలు జరిపారు. ఇప్పుడు తాజాగా ఈ ఒప్పందాన్ని పూర్తి స్థాయిలో యాక్టివేట్ చేశారు. సౌదీకి వ్యతిరేకంగా వచ్చే ముప్పులను సమష్టిగా ఎదుర్కొంటామనే బలమైన సంకేతాన్ని ఈ కూటమి పంపింది.
రియాద్లో అక్టోబర్ 5న ‘మక్కా అలయన్స్ ఫర్ డిఫెన్స్’కు చెందిన వ్యూహాత్మక-రాజకీయ, రక్షణ కమిటీ అత్యవసరంగా సమావేశమై ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది. పాకిస్థాన్ విదేశాంగ శాఖ విడుదల చేసిన సంయుక్త ప్రకటన ప్రకారం.. ఈ ఒప్పందంలోని సామూహిక రక్షణ హామీలను తక్షణమే ఆచరణలో పెట్టాలని, అంగీకరించిన సైనిక బలగాలను సౌదీకి వేగంగా పంపేందుకు అవసరమైన చర్యలు తీసుకోవాలని కమిటీ నిర్ణయించింది. ఆమోదించిన ఏర్పాట్లు, మూడు దేశాల జాతీయ చట్టాలకు అనుగుణంగా ఈ బలగాల మోహరింపు ఉంటుందని ప్రకటనలో స్పష్టం చేశారు.
ఈ చర్య ముఖ్య ఉద్దేశం.. మూడు దేశాల మధ్య సైనిక సన్నద్ధతను బలోపేతం చేయడం, సమన్వయాన్ని మెరుగుపరచడం, ఎదురయ్యే ముప్పులను సమష్టిగా ఎదుర్కొనే సామర్థ్యాన్ని పెంచడం. మక్కా, మదీనాలను లక్ష్యంగా చేసుకునే ప్రయత్నాలతో పాటు సౌదీ నగరాలు, పౌర, ఆర్థిక కేంద్రాలపై జరుగుతున్న దాడులను కూడా మూడు దేశాలు తీవ్రంగా ఖండించాయి. సౌదీ భద్రత, ప్రాదేశిక సమగ్రతను కాపాడటంలో సౌదీ సాయుధ బలగాల అప్రమత్తత, సంసిద్ధతను ప్రశంసించాయి.
ఉన్నత స్థాయి సమావేశం.. కీలక నియామకం
ఈ ఉన్నత స్థాయి సమావేశంలో మూడు దేశాల నుంచి సీనియర్ రక్షణ, సైనిక అధికారులు పాల్గొన్నారు. తుర్కియే తరఫున విదేశాంగ మంత్రి హకాన్ ఫిదాన్, రక్షణ మంత్రి యసర్ గులెర్, చీఫ్ ఆఫ్ జనరల్ స్టాఫ్ జనరల్ సెల్యూక్ బైరక్తరోగ్లు హాజరయ్యారు. పాకిస్థాన్ నుంచి ఉప ప్రధాని, విదేశాంగ మంత్రి ఇషాక్ దార్, ఆర్మీ చీఫ్ ఫీల్డ్ మార్షల్ అసిమ్ మునీర్, రక్షణ మంత్రి ఖవాజా ముహమ్మద్ ఆసిఫ్ పాల్గొన్నారు.
సౌదీ అరేబియా తరఫున విదేశాంగ మంత్రి ప్రిన్స్ ఫైసల్ బిన్ ఫర్హాన్ అల్ సౌద్, రక్షణ మంత్రి ప్రిన్స్ ఖలీద్ బిన్ సల్మాన్, చీఫ్ ఆఫ్ జనరల్ స్టాఫ్ జనరల్ ఫయాద్ బిన్ హమద్ అల్-రువైలీ ఈ సమావేశంలో పాల్గొన్నారు.
ఈ కూటమికి తొలి సెక్రటరీ జనరల్గా పాకిస్థాన్కు చెందిన రిటైర్డ్ లెఫ్టినెంట్ జనరల్ నౌమాన్ మహమూద్ను మూడేళ్ల కాలానికి నియమించారు. ఆయన కూడా ఈ సమావేశంలో పాల్గొన్నారు. కూటమిలోని ప్రతి సభ్య దేశం భద్రత తమ సమష్టి భద్రతలో అంతర్భాగమని మూడు దేశాలు స్పష్టం చేశాయి.
ఈ ఏడాది ఆగస్టు 7న సౌదీ, పాక్, తుర్కియే దేశాలు ‘మక్కా ఉమ్మడి రక్షణ ఒప్పందం’పై సంతకాలు చేశాయి. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం కూటమిలోని ఏ ఒక్క దేశంపై సాయుధ దాడి జరిగినా, అది మూడు దేశాలపై జరిగిన దాడిగా పరిగణిస్తారు. అప్పటి నుంచి ఈ ఒప్పందాన్ని కార్యాచరణలోకి తెచ్చేందుకు అవసరమైన సంస్థాగత ఏర్పాట్లపై దేశాలు పనిచేస్తున్నాయి.
ఆగస్టులో ఇస్తాంబుల్లో, సెప్టెంబర్ 25న రియాద్లో చర్చలు జరిపారు. ఇప్పుడు తాజాగా ఈ ఒప్పందాన్ని పూర్తి స్థాయిలో యాక్టివేట్ చేశారు. సౌదీకి వ్యతిరేకంగా వచ్చే ముప్పులను సమష్టిగా ఎదుర్కొంటామనే బలమైన సంకేతాన్ని ఈ కూటమి పంపింది.