అనుకున్న దానికంటే ముందే జమిలి ఎన్నికలు.. వేగంగా మారుతున్న సమీకరణాలు
- జమిలి ఎన్నికల దిశగా కేంద్రం కసరత్తులు
- 2029లోనే జమిలి ఎన్నికలు నిర్వహించే అవకాశాలు
- 99 శాతం మంది ప్రతిపాదనకు మద్దతిచ్చారన్న జేపీసీ ఛైర్మన్
- ముందుగా భావించిన 2034 కంటే ముందే నిర్వహణకు యోచన
- పార్లమెంటరీ కమిటీ సమావేశంలో పాల్గొన్న ప్రియాంక గాంధీ, చిదంబరం
దేశవ్యాప్తంగా లోక్సభ, రాష్ట్రాల అసెంబ్లీలకు ఒకేసారి ఎన్నికలు నిర్వహించాలన్న ‘వన్ నేషన్ - వన్ ఎలక్షన్’ ప్రతిపాదనపై కీలక పరిణామం చోటుచేసుకుంది. ముందుగా అంచనా వేసిన 2034 కంటే ఐదేళ్ల ముందే, అంటే 2029 సార్వత్రిక ఎన్నికల నాటికే జమిలి ఎన్నికలు నిర్వహించే అవకాశాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఈ ప్రతిపాదనపై అధ్యయనం చేస్తున్న పార్లమెంటరీ జాయింట్ కమిటీ (జేపీసీ) ఛైర్మన్ పి.పి. చౌదరి ఈ మేరకు కీలక సంకేతాలిచ్చారు.
వివిధ వర్గాల నుంచి ఈ ప్రతిపాదనకు అనూహ్యమైన మద్దతు లభిస్తోందని పి.పి. చౌదరి తెలిపారు. కమిటీ సంప్రదించిన ప్రజాప్రతినిధులు, రాజకీయ పార్టీలు, నిపుణులు, ఇతర భాగస్వామ్య వర్గాల్లో దాదాపు 99 శాతం మంది జమిలి ఎన్నికల ఆలోచనకు సానుకూలంగా స్పందించారని ఆయన వెల్లడించారు. ఈ బలమైన మద్దతే 2029 నాటికి దీనిని అమలు చేయాలనే ఆలోచనకు బలం చేకూరుస్తోందని కమిటీ వర్గాలు పేర్కొంటున్నాయి.
ఇటీవల జరిగిన జేపీసీ సమావేశానికి కాంగ్రెస్ నాయకురాలు ప్రియాంక గాంధీ, సీనియర్ నేత పి. చిదంబరం, ఎన్సీపీ ఎంపీ సుప్రియా సూలే, తృణమూల్ కాంగ్రెస్ నాయకురాలు సాగరికా ఘోష్ వంటి ప్రతిపక్ష సభ్యులు హాజరయ్యారు. జమిలి ఎన్నికల సాధ్యాసాధ్యాలు, దానివల్ల ఎదురయ్యే సవాళ్లపై వారు తమ అభిప్రాయాలను, అభ్యంతరాలను కమిటీ ముందుంచారు.
అయితే, జమిలి ఎన్నికల అమలు అంత సులభం కాదు. దీనికోసం రాజ్యాంగంలోని పలు అధికరణలను సవరించాల్సి ఉంటుంది. పార్లమెంట్ ఉభయ సభలతో పాటు, కనీసం సగం రాష్ట్రాల అసెంబ్లీల ఆమోదం కూడా అవసరం. ప్రస్తుతం వేర్వేరు సమయాల్లో ఎన్నికలు జరుగుతున్న రాష్ట్రాల అసెంబ్లీల పదవీకాలాన్ని కొన్నింటికి తగ్గించడం, మరికొన్నింటికి పెంచడం వంటి క్లిష్టమైన ప్రక్రియను చేపట్టాల్సి ఉంటుంది. ఈ విధానం సమాఖ్య స్ఫూర్తికి విఘాతం కలిగిస్తుందని, ప్రాంతీయ పార్టీల ప్రాధాన్యతను తగ్గిస్తుందని పలు ప్రతిపక్ష పార్టీలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ, ప్రభుత్వం ఈ దిశగా వేగంగా అడుగులు వేస్తుండటంతో రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చ తీవ్రతరమైంది.
వివిధ వర్గాల నుంచి ఈ ప్రతిపాదనకు అనూహ్యమైన మద్దతు లభిస్తోందని పి.పి. చౌదరి తెలిపారు. కమిటీ సంప్రదించిన ప్రజాప్రతినిధులు, రాజకీయ పార్టీలు, నిపుణులు, ఇతర భాగస్వామ్య వర్గాల్లో దాదాపు 99 శాతం మంది జమిలి ఎన్నికల ఆలోచనకు సానుకూలంగా స్పందించారని ఆయన వెల్లడించారు. ఈ బలమైన మద్దతే 2029 నాటికి దీనిని అమలు చేయాలనే ఆలోచనకు బలం చేకూరుస్తోందని కమిటీ వర్గాలు పేర్కొంటున్నాయి.
ఇటీవల జరిగిన జేపీసీ సమావేశానికి కాంగ్రెస్ నాయకురాలు ప్రియాంక గాంధీ, సీనియర్ నేత పి. చిదంబరం, ఎన్సీపీ ఎంపీ సుప్రియా సూలే, తృణమూల్ కాంగ్రెస్ నాయకురాలు సాగరికా ఘోష్ వంటి ప్రతిపక్ష సభ్యులు హాజరయ్యారు. జమిలి ఎన్నికల సాధ్యాసాధ్యాలు, దానివల్ల ఎదురయ్యే సవాళ్లపై వారు తమ అభిప్రాయాలను, అభ్యంతరాలను కమిటీ ముందుంచారు.
అయితే, జమిలి ఎన్నికల అమలు అంత సులభం కాదు. దీనికోసం రాజ్యాంగంలోని పలు అధికరణలను సవరించాల్సి ఉంటుంది. పార్లమెంట్ ఉభయ సభలతో పాటు, కనీసం సగం రాష్ట్రాల అసెంబ్లీల ఆమోదం కూడా అవసరం. ప్రస్తుతం వేర్వేరు సమయాల్లో ఎన్నికలు జరుగుతున్న రాష్ట్రాల అసెంబ్లీల పదవీకాలాన్ని కొన్నింటికి తగ్గించడం, మరికొన్నింటికి పెంచడం వంటి క్లిష్టమైన ప్రక్రియను చేపట్టాల్సి ఉంటుంది. ఈ విధానం సమాఖ్య స్ఫూర్తికి విఘాతం కలిగిస్తుందని, ప్రాంతీయ పార్టీల ప్రాధాన్యతను తగ్గిస్తుందని పలు ప్రతిపక్ష పార్టీలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. అయినప్పటికీ, ప్రభుత్వం ఈ దిశగా వేగంగా అడుగులు వేస్తుండటంతో రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చ తీవ్రతరమైంది.