మాజీ జవాన్కు రూ.1.25 కోట్ల పరిహారం.. సీఆర్పీఎఫ్ తీరుపై సుప్రీంకోర్టు తీవ్ర వ్యాఖ్యలు
- విధుల్లో చూపు కోల్పోయిన కానిస్టేబుల్ను తొలగించడంపై సుప్రీంకోర్టు తీవ్ర వ్యాఖ్యలు
- సీఆర్పీఎఫ్ చర్య చట్టవిరుద్ధమని, వికలాంగుల చట్టాన్ని ఉల్లంఘించడమేనని స్పష్టీకరణ
- బాధిత మాజీ కానిస్టేబుల్కు రూ.1.25 కోట్లు పరిహారంగా చెల్లించాలని ఆదేశం
- కేంద్ర ప్రభుత్వం, సీఆర్పీఎఫ్ దాఖలు చేసిన అప్పీల్ను కొట్టివేసిన ధర్మాసనం
- ప్రత్యామ్నాయ ఉద్యోగం ఇవ్వడం విధి, విచక్షణ కాదని కోర్టు వ్యాఖ్య
విధుల్లో ఉండగా కంటిచూపు కోల్పోయిన ఓ కానిస్టేబుల్ను సర్వీస్ నుంచి తొలగించడం చట్టవిరుద్ధమని సుప్రీంకోర్టు స్పష్టం చేసింది. ఈ కేసులో కేంద్ర రిజర్వ్ పోలీస్ ఫోర్స్ (సీఆర్పీఎఫ్) తీరును తీవ్రంగా తప్పుబట్టిన న్యాయస్థానం, బాధిత కానిస్టేబుల్కు రూ.1.25 కోట్లు పరిహారంగా చెల్లించాలని ఆదేశించింది. హిమాచల్ ప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సవాలు చేస్తూ కేంద్ర ప్రభుత్వం, సీఆర్పీఎఫ్ దాఖలు చేసిన అప్పీల్ను కొట్టివేసింది.
జస్టిస్ దీపాంకర్ దత్తా, జస్టిస్ ఏజీ మసీహ్తో కూడిన ధర్మాసనం సోమవారం ఈ తీర్పును వెలువరించింది. సీఆర్పీఎఫ్ కానిస్టేబుల్ (డ్రైవర్)గా పనిచేస్తున్న బలి రామ్, 1996లో విధి నిర్వహణలో ఉండగా కంటిచూపు సమస్యకు గురయ్యారు. దీంతో 1998లో ఆయన్ను వైద్యపరంగా అనర్హుడిగా ప్రకటించి, సర్వీస్ నుంచి తొలగించారు. ఇది 1995 నాటి వికలాంగుల హక్కుల చట్టంలోని సెక్షన్ 47ను ఉల్లంఘించడమేనని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది.
"వికలాంగుల చట్టం ప్రకారం బాధితుడికి ప్రత్యామ్నాయ ఉద్యోగం కల్పించడం తప్పనిసరి విధి, అది అధికారుల విచక్షణ కాదు. బాధితుడి కోసం ఒక కుర్చీని అధికారులే వెతకాలి, అంతేగానీ అతడు వచ్చి ప్రాధేయపడేవరకు ఆగకూడదు" అని ధర్మాసనం తీవ్ర వ్యాఖ్యలు చేసింది. ప్రభుత్వ సంస్థ అయిన సీఆర్పీఎఫ్ చట్టపరమైన బాధ్యతను విస్మరించడం ఆశ్చర్యం కలిగిస్తోందని పేర్కొంది.
బలి రామ్ దాదాపు మూడు దశాబ్దాలుగా సర్వీస్కు దూరంగా ఉండి, ఇప్పటికే పదవీ విరమణ వయసు దాటడంతో తిరిగి ఉద్యోగంలోకి తీసుకోవడం సాధ్యం కాదని కోర్టు పేర్కొంది. అందువల్ల, హిమాచల్ ప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సవరిస్తూ, బకాయిపడ్డ జీతభత్యాలు, వడ్డీ, కేసు ఖర్చులతో కలిపి ఏకమొత్తంగా రూ.1.25 కోట్లు చెల్లించాలని ఆదేశించింది. ఎనిమిది వారాల్లోగా ఈ మొత్తాన్ని చెల్లించాలని స్పష్టం చేసింది. ఈ పరిహారాన్ని బాధితుడు సక్రమంగా పెట్టుబడి పెట్టేందుకు, అతని వైద్య అవసరాలను పర్యవేక్షించేందుకు స్థానిక న్యాయ సేవాధికార సంస్థ సహాయం చేయాలని కూడా సూచించింది.
జస్టిస్ దీపాంకర్ దత్తా, జస్టిస్ ఏజీ మసీహ్తో కూడిన ధర్మాసనం సోమవారం ఈ తీర్పును వెలువరించింది. సీఆర్పీఎఫ్ కానిస్టేబుల్ (డ్రైవర్)గా పనిచేస్తున్న బలి రామ్, 1996లో విధి నిర్వహణలో ఉండగా కంటిచూపు సమస్యకు గురయ్యారు. దీంతో 1998లో ఆయన్ను వైద్యపరంగా అనర్హుడిగా ప్రకటించి, సర్వీస్ నుంచి తొలగించారు. ఇది 1995 నాటి వికలాంగుల హక్కుల చట్టంలోని సెక్షన్ 47ను ఉల్లంఘించడమేనని కోర్టు తేల్చి చెప్పింది.
"వికలాంగుల చట్టం ప్రకారం బాధితుడికి ప్రత్యామ్నాయ ఉద్యోగం కల్పించడం తప్పనిసరి విధి, అది అధికారుల విచక్షణ కాదు. బాధితుడి కోసం ఒక కుర్చీని అధికారులే వెతకాలి, అంతేగానీ అతడు వచ్చి ప్రాధేయపడేవరకు ఆగకూడదు" అని ధర్మాసనం తీవ్ర వ్యాఖ్యలు చేసింది. ప్రభుత్వ సంస్థ అయిన సీఆర్పీఎఫ్ చట్టపరమైన బాధ్యతను విస్మరించడం ఆశ్చర్యం కలిగిస్తోందని పేర్కొంది.
బలి రామ్ దాదాపు మూడు దశాబ్దాలుగా సర్వీస్కు దూరంగా ఉండి, ఇప్పటికే పదవీ విరమణ వయసు దాటడంతో తిరిగి ఉద్యోగంలోకి తీసుకోవడం సాధ్యం కాదని కోర్టు పేర్కొంది. అందువల్ల, హిమాచల్ ప్రదేశ్ హైకోర్టు ఇచ్చిన తీర్పును సవరిస్తూ, బకాయిపడ్డ జీతభత్యాలు, వడ్డీ, కేసు ఖర్చులతో కలిపి ఏకమొత్తంగా రూ.1.25 కోట్లు చెల్లించాలని ఆదేశించింది. ఎనిమిది వారాల్లోగా ఈ మొత్తాన్ని చెల్లించాలని స్పష్టం చేసింది. ఈ పరిహారాన్ని బాధితుడు సక్రమంగా పెట్టుబడి పెట్టేందుకు, అతని వైద్య అవసరాలను పర్యవేక్షించేందుకు స్థానిక న్యాయ సేవాధికార సంస్థ సహాయం చేయాలని కూడా సూచించింది.
