Saudi Arabia: ఇరాన్ వివాదం ఇప్పుడే ముగియకూడదని భావిస్తున్న సౌదీ!
పశ్చిమాసియాలో ఇరాన్ కేంద్రంగా కొనసాగుతున్న ఉద్రిక్తతల విషయంలో సౌదీ అరేబియా ఓ విచిత్రమైన వైఖరిని అవలంబిస్తోంది. పైకి శాంతిని కోరుకుంటున్నట్లు కనిపిస్తున్నప్పటికీ, ఈ వివాదం ఇప్పుడప్పుడే ముగియకూడదని, కొనసాగడమే తమకు ప్రయోజనకరమని భావిస్తోంది. దీన్నే నిపుణులు ‘‘వ్యూహాత్మక నిరీక్షణ’’ అని విశ్లేషిస్తున్నారు.
ప్రస్తుతం ఇరాన్ తన పూర్తి సైనిక, దౌత్య శక్తిని ఇజ్రాయెల్, అమెరికాలతో పోరాటంపైనే కేంద్రీకరించింది. ఈ పరిస్థితి పశ్చిమాసియాలో తన రాజకీయ, ఆర్థిక ప్రభావాన్ని పెంచుకోవడానికి సౌదీ అరేబియాకు అనుకూలంగా మారింది. ప్రత్యర్థి అయిన ఇరాన్ బలహీనపడటం ద్వారా ప్రాంతీయంగా ఆధిపత్యం చెలాయించేందుకు సౌదీకి అవకాశం దొరుకుతోంది.
మరోవైపు, యుద్ధ మేఘాల కారణంగా ముడి చమురు ధరలు అధిక స్థాయిలో స్థిరంగా ఉండటం చమురు ఎగుమతులపై ఆధారపడిన సౌదీ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కలిసివస్తోంది. ఒకవేళ శాంతి నెలకొంటే ధరలు తగ్గే ప్రమాదం ఉంది. అదే సమయంలో, ఇరాన్ నుంచి ముప్పు పొంచి ఉందన్న కారణంతో అమెరికా నుంచి అత్యాధునిక ఆయుధాలు, రక్షణ హామీలను సౌదీ పొందుతోంది. ఈ వివాదం కొనసాగినంత కాలం అమెరికా అండ ఉంటుందని ఆ దేశం భావిస్తోంది.
నిజానికి ఇరాన్ పూర్తిగా నాశనం కావడం గానీ, లేదా అది మరింతగా బలపడటం గానీ సౌదీ కోరుకోవడం లేదు. ఈ రెండు కాకుండా, ఒక ‘నియంత్రిత ఉద్రిక్తత’ కొనసాగాలని ఆశిస్తోంది. తన ప్రతిష్ఠాత్మక ‘విజన్ 2030’ లక్ష్యాల సాధనకు స్థిరత్వం అవసరమని చెబుతున్నా, ఇరాన్ కష్టాల్లో ఉండటం ద్వారా లభించే రాజకీయ ప్రయోజనాలను వదులుకోవడానికి సిద్ధంగా లేదు. అందుకే సౌదీ వైఖరి ‘‘యుద్ధం వద్దు, కానీ శాంతి అంతకన్నా వద్దు’’ అన్నట్లుగా ఉంది.
ప్రస్తుతం ఇరాన్ తన పూర్తి సైనిక, దౌత్య శక్తిని ఇజ్రాయెల్, అమెరికాలతో పోరాటంపైనే కేంద్రీకరించింది. ఈ పరిస్థితి పశ్చిమాసియాలో తన రాజకీయ, ఆర్థిక ప్రభావాన్ని పెంచుకోవడానికి సౌదీ అరేబియాకు అనుకూలంగా మారింది. ప్రత్యర్థి అయిన ఇరాన్ బలహీనపడటం ద్వారా ప్రాంతీయంగా ఆధిపత్యం చెలాయించేందుకు సౌదీకి అవకాశం దొరుకుతోంది.
మరోవైపు, యుద్ధ మేఘాల కారణంగా ముడి చమురు ధరలు అధిక స్థాయిలో స్థిరంగా ఉండటం చమురు ఎగుమతులపై ఆధారపడిన సౌదీ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కలిసివస్తోంది. ఒకవేళ శాంతి నెలకొంటే ధరలు తగ్గే ప్రమాదం ఉంది. అదే సమయంలో, ఇరాన్ నుంచి ముప్పు పొంచి ఉందన్న కారణంతో అమెరికా నుంచి అత్యాధునిక ఆయుధాలు, రక్షణ హామీలను సౌదీ పొందుతోంది. ఈ వివాదం కొనసాగినంత కాలం అమెరికా అండ ఉంటుందని ఆ దేశం భావిస్తోంది.
నిజానికి ఇరాన్ పూర్తిగా నాశనం కావడం గానీ, లేదా అది మరింతగా బలపడటం గానీ సౌదీ కోరుకోవడం లేదు. ఈ రెండు కాకుండా, ఒక ‘నియంత్రిత ఉద్రిక్తత’ కొనసాగాలని ఆశిస్తోంది. తన ప్రతిష్ఠాత్మక ‘విజన్ 2030’ లక్ష్యాల సాధనకు స్థిరత్వం అవసరమని చెబుతున్నా, ఇరాన్ కష్టాల్లో ఉండటం ద్వారా లభించే రాజకీయ ప్రయోజనాలను వదులుకోవడానికి సిద్ధంగా లేదు. అందుకే సౌదీ వైఖరి ‘‘యుద్ధం వద్దు, కానీ శాంతి అంతకన్నా వద్దు’’ అన్నట్లుగా ఉంది.
