మళ్లీ చర్చల బాట పట్టిన యుఎస్-ఇరాన్.. ఇరు దేశాలు దాడుల నిలిపివేత

పశ్చిమాసియాలో తీవ్ర ఉద్రిక్తతలకు కారణమైన అమెరికా-ఇరాన్ వివాదం తాత్కాలికంగా సద్దుమణిగింది. ఒకరిపై ఒకరు సైనిక దాడులు నిలిపివేయాలని ఇరు దేశాలు నిర్ణయించుకున్నాయి. ప్రపంచ ఇంధన రవాణాకు కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధిలో నౌకల రాకపోకలపై తలెత్తిన వివాదాన్ని పరిష్కరించుకునేందుకు మంగళవారం(30న) ఖతార్ రాజధాని దోహాలో అత్యవసర సాంకేతిక చర్చలు జరపనున్నట్లు అమెరికా అధికారులు ధ్రువీకరించారు.

జూన్ 17న కుదిరిన ఒప్పందం 11 రోజుల్లోనే విఫలమవడంతో ఈ కొత్త దౌత్య ప్రయత్నాలు తెరపైకి వచ్చాయి. ఆ ఒప్పందం ప్రకారం, ఇరాన్ ఓడరేవులపై అమెరికా నౌకాదళ దిగ్బంధనాన్ని ఎత్తివేయాలి. బదులుగా హర్మూజ్ జలసంధిలో అంతర్జాతీయ వాణిజ్య నౌకలకు ఇరాన్ భద్రత కల్పించాలి. అయితే, జలసంధి దాటే నౌకలు తమ అనుమతి తీసుకోవాలని ఇరాన్ పట్టుబట్టడం, అమెరికా వ్యతిరేకించడంతో వివాదం ముదిరింది.

ఈ క్రమంలోనే వారాంతంలో ఇరు దేశాల మధ్య దాడులు చోటుచేసుకున్నాయి. వాణిజ్య నౌకలపై ఇరాన్ దాడులకు ప్రతిగా, అమెరికా సెంట్రల్ కమాండ్ ఇరాన్ సైనిక స్థావరాలపై వైమానిక దాడులు జరిపింది. దీనికి బదులుగా ఇరాన్.. కువైట్, బహ్రెయిన్‌లలోని అమెరికా స్థావరాలపై క్షిపణులు, డ్రోన్లతో దాడులు చేసింది. ఈ దాడుల్లో అమెరికా సైనికులకు ప్రాణనష్టం జరగకపోయినా, స్వల్ప ఆస్తి నష్టం వాటిల్లింది. ఇరాన్ ఒప్పందాన్ని గౌరవించకపోతే "పని పూర్తి చేస్తాం" అని అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తీవ్రంగా హెచ్చరించడంతో పరిస్థితి మరింత ఉద్రిక్తంగా మారింది.

ఈ నేపథ్యంలో అమెరికా ఉపాధ్యక్షుడు జేడీ వాన్స్ చొరవతో చర్చలు పునఃప్రారంభమయ్యాయి. అమెరికా సాంకేతిక బృందానికి నిక్ స్టెవర్ట్ నాయకత్వం వహించనున్నారు. ఇరు దేశాల సైన్యాల మధ్య, ముఖ్యంగా యూఎస్ మిలిటరీ, ఇరాన్ రివల్యూషనరీ గార్డ్స్ మధ్య కమ్యూనికేషన్ హాట్‌లైన్‌ను ఏర్పాటు చేసి భవిష్యత్తులో సముద్ర ఘర్షణలను నివారించడమే ఈ చర్చల ప్రధాన లక్ష్యం. ప్రస్తుతం దాడులు నిలిచిపోవడంతో హర్మూజ్ జలసంధిలో వాణిజ్య నౌకల రాకపోకలు సాధారణ స్థితికి చేరుకున్నాయి.