Sheikh Hasina: బంగ్లాదేశ్ రాజకీయాల్లో శూన్యత.. కనుమరుగవుతున్న మహిళా నేతలు!
- దశాబ్దాల పాటు ఇద్దరు మహిళలు పాలించిన బంగ్లాదేశ్ రాజకీయాల్లో శూన్యత
- రానున్న ఎన్నికల్లో మహిళా అభ్యర్థుల సంఖ్య దారుణంగా పడిపోతున్న వైనం
- మతవాద శక్తుల నుంచి బెదిరింపులే ఇందుకు కారణమన్న వాదనలు
- షేక్ హసీనా ప్రవాసంలో ఉండగా, ఖలీదా జియా ఇటీవలే మరణం
ఒకప్పుడు దక్షిణాసియాలో మహిళా సాధికారతకు ప్రతీకగా నిలిచిన బంగ్లాదేశ్ రాజకీయ ముఖచిత్రం ఇప్పుడు పూర్తిగా మారిపోయింది. దశాబ్దాల పాటు ఇద్దరు మహిళా దిగ్గజాల చుట్టూ తిరిగిన దేశ రాజకీయాల్లో ఇప్పుడు తీవ్రమైన శూన్యత నెలకొంది. 2024లో జరిగిన హింసాత్మక ఆందోళనల తర్వాత జరగనున్న తొలి ఎన్నికల్లో మహిళా ప్రాతినిధ్యం అత్యంత కనిష్ఠ స్థాయికి పడిపోవడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఒకప్పటి మహిళా ప్రధానులు షేక్ హసీనా (ప్రస్తుతం ప్రవాసంలో ఉన్నారు), ఖలీదా జియా (ఇటీవల మరణించారు) లేని లోటు రాజకీయపరంగా తీర్చలేనిది.
దాదాపు మూడు దశాబ్దాలకు పైగా బంగ్లాదేశ్ రాజకీయాలను ఇద్దరు మహిళా నేతలు శాసించారు. బంగ్లాదేశ్ నేషనలిస్ట్ పార్టీ (BNP)కి నాలుగు దశాబ్దాలు నాయకత్వం వహించి, మూడుసార్లు ప్రధానిగా పనిచేసిన ఖలీదా జియా డిసెంబర్ 2025లో కన్నుమూశారు. మరోవైపు, ఐదుసార్లు ప్రధానిగా రికార్డు సృష్టించిన షేక్ హసీనా, 2024 జులైలో జరిగిన ప్రజా తిరుగుబాటు తర్వాత పదవీచ్యుతులై ప్రస్తుతం ప్రవాసంలో జీవిస్తున్నారు. ఈ ఇద్దరు కీలక నేతలు తెరమరుగు కావడంతో దేశ రాజకీయాల్లో మహిళల స్థానం ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. ఈ పరిణామం దేశంలో పెరుగుతున్న తీవ్రవాదం, మత ఛాందసవాదానికి అద్దం పడుతోందని రాజకీయ విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ప్రస్తుతం ప్రొఫెసర్ మహమ్మద్ యూనస్ నేతృత్వంలోని మధ్యంతర ప్రభుత్వం ఆధ్వర్యంలో ఈ నెల 12న ఎన్నికలు జరగనున్నాయి. దేశంలోని 300 పార్లమెంటరీ స్థానాలకు గాను మొత్తం 1,981 మంది అభ్యర్థులు పోటీ చేస్తుండగా, వారిలో మహిళలు కేవలం 76 మంది మాత్రమే ఉండటం గమనార్హం. ఇది మొత్తం అభ్యర్థుల్లో 4 శాతం కన్నా తక్కువ. తీవ్రవాద శక్తుల నుంచి వస్తున్న బెదిరింపులు, భయానక వాతావరణం కారణంగానే రాజకీయ పార్టీలు మహిళలకు టికెట్లు ఇవ్వడానికి వెనుకాడుతున్నాయని నివేదికలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
ముఖ్యంగా, దేశంలోని అతిపెద్ద ఇస్లామిస్ట్ పార్టీ అయిన జమాత్-ఎ-ఇస్లామీ ఒక్క మహిళా అభ్యర్థిని కూడా నిలబెట్టకపోవడం ఈ ధోరణికి నిదర్శనంగా చెబుతున్నారు. హసీనా అనంతర యుగంలో ఛాందసవాద శక్తుల ప్రభావం పెరగడంతో మహిళలను రాజకీయంగా అణచివేస్తున్నారని, వారిని కించపరిచేలా ప్రచారం చేస్తున్నారని పలువురు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
"ఒకప్పుడు ఇద్దరు మహిళా నాయకులు దేశాన్ని నడిపించడం చూసి గర్వపడ్డాను. కానీ ఇప్పుడు పరిస్థితి మారింది. మహిళా నేతలను అంచెలంచెలుగా పక్కకు నెట్టేస్తున్నారు" అని బంగ్లాదేశ్కు చెందిన ఓ కొత్త ఓటరు తన ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. ఎన్నికల ఫలితం ఎవరికి అనుకూలంగా వచ్చినా, రాబోయే రోజుల్లో బంగ్లాదేశ్ను దాదాపు పూర్తిగా పురుషులే పాలించబోతున్నారన్నది స్పష్టం. పార్లమెంటులో మహిళల కోసం 50 సీట్లు రిజర్వ్ చేసినప్పటికీ, ప్రత్యక్ష ఎన్నికల్లో వారి ప్రాతినిధ్యం గణనీయంగా తగ్గడం దేశ ఉదారవాద స్వభావానికే ప్రమాద సంకేతంగా మారింది.
దాదాపు మూడు దశాబ్దాలకు పైగా బంగ్లాదేశ్ రాజకీయాలను ఇద్దరు మహిళా నేతలు శాసించారు. బంగ్లాదేశ్ నేషనలిస్ట్ పార్టీ (BNP)కి నాలుగు దశాబ్దాలు నాయకత్వం వహించి, మూడుసార్లు ప్రధానిగా పనిచేసిన ఖలీదా జియా డిసెంబర్ 2025లో కన్నుమూశారు. మరోవైపు, ఐదుసార్లు ప్రధానిగా రికార్డు సృష్టించిన షేక్ హసీనా, 2024 జులైలో జరిగిన ప్రజా తిరుగుబాటు తర్వాత పదవీచ్యుతులై ప్రస్తుతం ప్రవాసంలో జీవిస్తున్నారు. ఈ ఇద్దరు కీలక నేతలు తెరమరుగు కావడంతో దేశ రాజకీయాల్లో మహిళల స్థానం ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. ఈ పరిణామం దేశంలో పెరుగుతున్న తీవ్రవాదం, మత ఛాందసవాదానికి అద్దం పడుతోందని రాజకీయ విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
ప్రస్తుతం ప్రొఫెసర్ మహమ్మద్ యూనస్ నేతృత్వంలోని మధ్యంతర ప్రభుత్వం ఆధ్వర్యంలో ఈ నెల 12న ఎన్నికలు జరగనున్నాయి. దేశంలోని 300 పార్లమెంటరీ స్థానాలకు గాను మొత్తం 1,981 మంది అభ్యర్థులు పోటీ చేస్తుండగా, వారిలో మహిళలు కేవలం 76 మంది మాత్రమే ఉండటం గమనార్హం. ఇది మొత్తం అభ్యర్థుల్లో 4 శాతం కన్నా తక్కువ. తీవ్రవాద శక్తుల నుంచి వస్తున్న బెదిరింపులు, భయానక వాతావరణం కారణంగానే రాజకీయ పార్టీలు మహిళలకు టికెట్లు ఇవ్వడానికి వెనుకాడుతున్నాయని నివేదికలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
ముఖ్యంగా, దేశంలోని అతిపెద్ద ఇస్లామిస్ట్ పార్టీ అయిన జమాత్-ఎ-ఇస్లామీ ఒక్క మహిళా అభ్యర్థిని కూడా నిలబెట్టకపోవడం ఈ ధోరణికి నిదర్శనంగా చెబుతున్నారు. హసీనా అనంతర యుగంలో ఛాందసవాద శక్తుల ప్రభావం పెరగడంతో మహిళలను రాజకీయంగా అణచివేస్తున్నారని, వారిని కించపరిచేలా ప్రచారం చేస్తున్నారని పలువురు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
"ఒకప్పుడు ఇద్దరు మహిళా నాయకులు దేశాన్ని నడిపించడం చూసి గర్వపడ్డాను. కానీ ఇప్పుడు పరిస్థితి మారింది. మహిళా నేతలను అంచెలంచెలుగా పక్కకు నెట్టేస్తున్నారు" అని బంగ్లాదేశ్కు చెందిన ఓ కొత్త ఓటరు తన ఆవేదన వ్యక్తం చేశారు. ఎన్నికల ఫలితం ఎవరికి అనుకూలంగా వచ్చినా, రాబోయే రోజుల్లో బంగ్లాదేశ్ను దాదాపు పూర్తిగా పురుషులే పాలించబోతున్నారన్నది స్పష్టం. పార్లమెంటులో మహిళల కోసం 50 సీట్లు రిజర్వ్ చేసినప్పటికీ, ప్రత్యక్ష ఎన్నికల్లో వారి ప్రాతినిధ్యం గణనీయంగా తగ్గడం దేశ ఉదారవాద స్వభావానికే ప్రమాద సంకేతంగా మారింది.
