Rahul Gandhi: బీహార్ ఎన్నికల స్వరూపాన్నే మార్చేసిన 'ఛఠ్ పూజ' వివాదం!
బీహార్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలు వాస్తవానికి జేడీయూ అధినేత, ముఖ్యమంత్రి నితీశ్ కుమార్, ఆర్జేడీ యువ నేత తేజస్వి యాదవ్ మధ్య జరగాల్సిన హోరాహోరీ పోరు. కానీ గత వారం రోజులుగా ఈ ఎన్నికల స్వరూపం పూర్తిగా మారిపోయింది. రాష్ట్ర స్థాయి ఎన్నికలు కాస్తా, జాతీయ నాయకులైన ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ, కాంగ్రెస్ నేత రాహుల్ గాంధీ మధ్య మాటల యుద్ధంగా రూపాంతరం చెందాయి. ఈ పరిణామం అధికార ఎన్డీఏకు ప్రయోజనం చేకూర్చేలా కనిపిస్తోంది.
వివాదానికి దారితీసిన రాహుల్ వ్యాఖ్యలు
అక్టోబర్ 29న బీహార్లో ప్రచారం ప్రారంభించిన రాహుల్ గాంధీ, ప్రధాని మోదీపై తనదైన శైలిలో విమర్శలు గుప్పించారు. ఈ క్రమంలో ఛఠ్ పూజను ఉద్దేశించి ఆయన చేసిన వ్యాఖ్యలు వివాదానికి కేంద్ర బిందువుగా మారాయి. ఢిల్లీలోని యమునా నది ఒడ్డున మోదీ ఛఠ్ పూజ కోసం ప్రత్యేకంగా శుభ్రమైన నీటితో ఒక కృత్రిమ కొలను ఏర్పాటు చేశారని ఆరోపిస్తూ "మోదీజీ డ్రామా చేయాలనుకుంటే, ఛఠ్ పూజ డ్రామా చేయాలనుకుంటే, వెంటనే కెమెరాలు వస్తాయి, నీళ్లు వస్తాయి. ఆయన కోసం శుభ్రమైన నీరు, పక్కనే పది గజాల దూరంలో మురికి నీటితో నిజమైన భారతదేశం ఉంటుంది" అని రాహుల్ వ్యాఖ్యానించారు. తాను పూజను కాకుండా, దానిని రాజకీయ లబ్ధికి వాడుకోవడాన్నే 'డ్రామా' అన్నానని రాహుల్ ఉద్దేశమైనప్పటికీ, ఆయన మాటలు బీజేపీకి బలమైన అస్త్రంగా మారాయి.
అవకాశాన్ని అందిపుచ్చుకున్న మోదీ
రాహుల్ వ్యాఖ్యలను ప్రధాని మోదీ తనకు అనుకూలంగా మార్చుకున్నారు. బీహార్ ప్రజలు అత్యంత పవిత్రంగా భావించే ఛఠ్ పండుగను కాంగ్రెస్-ఆర్జేడీ కూటమి అవమానించిందని, 'డ్రామా', 'నౌటంకీ' అని పిలుస్తూ వారి సంస్కృతిని కించపరిచిందని మోదీ తీవ్రంగా విమర్శించారు. "మీ బిడ్డ ఛఠ్ పండుగకు యునెస్కో గుర్తింపు కోసం ప్రయత్నిస్తుంటే, వారు దానిని అవమానిస్తున్నారు. ఈ అవమానాన్ని బీహార్ శతాబ్దాల పాటు మర్చిపోదు" అని మోదీ భావోద్వేగంగా ప్రసంగించారు. ఈ వివాదాన్ని సజీవంగా ఉంచేందుకు బీజేపీ, రాహుల్ గాంధీపై రాష్ట్ర ఎన్నికల ప్రధాన అధికారికి ఫిర్యాదు చేసింది. అయితే, గతంలో ప్రధాని మోదీయే ప్రతిపక్షాలను ఉద్దేశించి 'ముజ్రా' అనే పదాన్ని వాడారని కాంగ్రెస్ గుర్తుచేస్తోంది.
మారుతున్న రాజకీయ సమీకరణాలు
వాస్తవానికి రాహుల్ గాంధీ ప్రచారానికి దూరంగా ఉండటంతో, నితీశ్కు అసలైన ప్రత్యర్థిగా తేజస్వి యాదవ్ ముందుకొచ్చారు. అక్టోబర్ 23న ఇండియా కూటమి ఆయనను సీఎం అభ్యర్థిగా ప్రకటించడంతో తేజస్వి మరింత విశ్వాసంతో ప్రచారం ప్రారంభించారు. స్థానిక సమస్యలు, నితీశ్ ప్రభుత్వంపై వ్యతిరేకతను ఉపయోగించుకుని ఎన్నికల్లో లబ్ధి పొందాలని ఆయన వ్యూహం పన్నారు. కానీ, రాహుల్ ప్రచారంలోకి అడుగుపెట్టి, జాతీయ స్థాయి విమర్శలు చేయడంతోనే పరిస్థితి మారిపోయింది. ఇప్పుడు ఎన్నికల చర్చ స్థానిక అంశాల నుంచి మోదీ వర్సెస్ రాహుల్ అనే జాతీయ పోరు వైపు మళ్లింది. ఈ పరిణామం స్థానిక వ్యతిరేకతను పక్కకు నెట్టి, ఎన్డీఏకు అనుకూలంగా మారుతుందని రాజకీయ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
ఈ పరిణామాల నేపథ్యంలో, బీహార్ ఎన్నికల ప్రచారంలో మోదీ, రాహుల్ మధ్య జరుగుతున్న మాటల యుద్ధమే ఈ వారం 'న్యూస్మేకర్ ఆఫ్ ది వీక్' అని 'ది ప్రింట్' తన కథనంలో విశ్లేషించింది. మొత్తం మీద, స్థానిక నాయకుల మధ్య జరగాల్సిన పోరు కాస్తా, జాతీయ రాజకీయాల ప్రభావంతో కొత్త మలుపు తీసుకుంది.
వివాదానికి దారితీసిన రాహుల్ వ్యాఖ్యలు
అక్టోబర్ 29న బీహార్లో ప్రచారం ప్రారంభించిన రాహుల్ గాంధీ, ప్రధాని మోదీపై తనదైన శైలిలో విమర్శలు గుప్పించారు. ఈ క్రమంలో ఛఠ్ పూజను ఉద్దేశించి ఆయన చేసిన వ్యాఖ్యలు వివాదానికి కేంద్ర బిందువుగా మారాయి. ఢిల్లీలోని యమునా నది ఒడ్డున మోదీ ఛఠ్ పూజ కోసం ప్రత్యేకంగా శుభ్రమైన నీటితో ఒక కృత్రిమ కొలను ఏర్పాటు చేశారని ఆరోపిస్తూ "మోదీజీ డ్రామా చేయాలనుకుంటే, ఛఠ్ పూజ డ్రామా చేయాలనుకుంటే, వెంటనే కెమెరాలు వస్తాయి, నీళ్లు వస్తాయి. ఆయన కోసం శుభ్రమైన నీరు, పక్కనే పది గజాల దూరంలో మురికి నీటితో నిజమైన భారతదేశం ఉంటుంది" అని రాహుల్ వ్యాఖ్యానించారు. తాను పూజను కాకుండా, దానిని రాజకీయ లబ్ధికి వాడుకోవడాన్నే 'డ్రామా' అన్నానని రాహుల్ ఉద్దేశమైనప్పటికీ, ఆయన మాటలు బీజేపీకి బలమైన అస్త్రంగా మారాయి.
అవకాశాన్ని అందిపుచ్చుకున్న మోదీ
రాహుల్ వ్యాఖ్యలను ప్రధాని మోదీ తనకు అనుకూలంగా మార్చుకున్నారు. బీహార్ ప్రజలు అత్యంత పవిత్రంగా భావించే ఛఠ్ పండుగను కాంగ్రెస్-ఆర్జేడీ కూటమి అవమానించిందని, 'డ్రామా', 'నౌటంకీ' అని పిలుస్తూ వారి సంస్కృతిని కించపరిచిందని మోదీ తీవ్రంగా విమర్శించారు. "మీ బిడ్డ ఛఠ్ పండుగకు యునెస్కో గుర్తింపు కోసం ప్రయత్నిస్తుంటే, వారు దానిని అవమానిస్తున్నారు. ఈ అవమానాన్ని బీహార్ శతాబ్దాల పాటు మర్చిపోదు" అని మోదీ భావోద్వేగంగా ప్రసంగించారు. ఈ వివాదాన్ని సజీవంగా ఉంచేందుకు బీజేపీ, రాహుల్ గాంధీపై రాష్ట్ర ఎన్నికల ప్రధాన అధికారికి ఫిర్యాదు చేసింది. అయితే, గతంలో ప్రధాని మోదీయే ప్రతిపక్షాలను ఉద్దేశించి 'ముజ్రా' అనే పదాన్ని వాడారని కాంగ్రెస్ గుర్తుచేస్తోంది.
మారుతున్న రాజకీయ సమీకరణాలు
వాస్తవానికి రాహుల్ గాంధీ ప్రచారానికి దూరంగా ఉండటంతో, నితీశ్కు అసలైన ప్రత్యర్థిగా తేజస్వి యాదవ్ ముందుకొచ్చారు. అక్టోబర్ 23న ఇండియా కూటమి ఆయనను సీఎం అభ్యర్థిగా ప్రకటించడంతో తేజస్వి మరింత విశ్వాసంతో ప్రచారం ప్రారంభించారు. స్థానిక సమస్యలు, నితీశ్ ప్రభుత్వంపై వ్యతిరేకతను ఉపయోగించుకుని ఎన్నికల్లో లబ్ధి పొందాలని ఆయన వ్యూహం పన్నారు. కానీ, రాహుల్ ప్రచారంలోకి అడుగుపెట్టి, జాతీయ స్థాయి విమర్శలు చేయడంతోనే పరిస్థితి మారిపోయింది. ఇప్పుడు ఎన్నికల చర్చ స్థానిక అంశాల నుంచి మోదీ వర్సెస్ రాహుల్ అనే జాతీయ పోరు వైపు మళ్లింది. ఈ పరిణామం స్థానిక వ్యతిరేకతను పక్కకు నెట్టి, ఎన్డీఏకు అనుకూలంగా మారుతుందని రాజకీయ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
ఈ పరిణామాల నేపథ్యంలో, బీహార్ ఎన్నికల ప్రచారంలో మోదీ, రాహుల్ మధ్య జరుగుతున్న మాటల యుద్ధమే ఈ వారం 'న్యూస్మేకర్ ఆఫ్ ది వీక్' అని 'ది ప్రింట్' తన కథనంలో విశ్లేషించింది. మొత్తం మీద, స్థానిక నాయకుల మధ్య జరగాల్సిన పోరు కాస్తా, జాతీయ రాజకీయాల ప్రభావంతో కొత్త మలుపు తీసుకుంది.
