ట్రెడ్మిల్ వాడతారా?.. దాని వెనుక ఉన్న అసలు కథ తెలిస్తే షాకవుతారు!
- ప్రస్తుతం వ్యాయామ పరికరంగా ఉన్న ట్రెడ్మిల్ ఒకప్పుడు శిక్షా సాధనం
- 19వ శతాబ్దంలో బ్రిటన్ జైళ్లలో ఖైదీల కోసం దీని వినియోగం
- 1818లో ఈ యంత్రాన్ని రూపొందించిన ఇంజనీర్ విలియం క్యూబిట్
- గంటల తరబడి ఖైదీలతో దీనిపై నడిపిస్తూ శారీరకంగా హింసించేవారు
- కాలక్రమేణా శాస్త్రీయ, వైద్య అవసరాలకు మారి నేటి రూపం సంతరించుకున్న వైనం
నేటి ఆధునిక ప్రపంచంలో ఫిట్నెస్ కోసం, బరువు తగ్గడానికి జిమ్లలో, ఇళ్లలో విరివిగా ఉపయోగించే ట్రెడ్మిల్కు ఒక చీకటి గతం ఉందని మీకు తెలుసా? ఇప్పుడు మన ఆరోగ్యానికి ప్రతీకగా నిలుస్తున్న ఈ యంత్రం, ఒకప్పుడు ఖైదీలను శిక్షించడానికి, వారిని శారీరకంగా హింసించడానికి వాడిన ఒక కఠినమైన శిక్షా సాధనం. ఈ విషయం తెలిస్తే ఎవరైనా ఆశ్చర్యపోవాల్సిందే.
19వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో బ్రిటన్ జైళ్లలో ఈ ట్రెడ్మిల్ వాడకం మొదలైంది. సుమారు 1818లో విలియం క్యూబిట్ అనే ఆంగ్ల ఇంజనీర్, పాతకాలం నాటి ట్రెడ్వీల్ డిజైన్ను మార్పులు చేసి బరీ సెయింట్ ఎడ్మండ్స్ కౌంటీ జైలు కోసం దీనిని తయారుచేశారు. ఇది ఒక పెద్ద చక్రానికి అమర్చిన చెక్క మెట్లతో ఉండేది. చూడటానికి నిరంతరంగా తిరిగే మెట్లలా కనిపించేది. ఖైదీలు ఈ చక్రంపై గంటల తరబడి ఎక్కుతూనే ఉండాలి. చక్రం తిరుగుతున్న కొద్దీ వారు ఎక్కడం ఆపకూడదు. కొన్ని చోట్ల ఈ యంత్రానికి ధాన్యం విసిరే యంత్రాలను లేదా నీటిని పంప్ చేసే సాధనాలను అనుసంధానించేవారు. కానీ, చాలా జైళ్లలో మాత్రం, ఖైదీల చేత కేవలం శారీరక శ్రమ చేయించడమే లక్ష్యంగా ఎలాంటి ప్రయోజనం లేకుండా దీనిని తిప్పించేవారు. దీనిని అప్పట్లో 'గాలిని నూరడం' (grinding the wind) అని పిలిచేవారు.
ఈ శిక్షా విధానం చాలా వేగంగా ప్రాచుర్యం పొందింది. 1820 నుంచి 1840 మధ్య కాలంలో బ్రిటన్లోని డజన్ల కొద్దీ జైళ్లలో ఈ ట్రెడ్మిల్లను ఏర్పాటు చేశారు. ఆ తర్వాత ఐర్లాండ్, ఉత్తర అమెరికా, ఆస్ట్రేలియా దేశాల జైళ్లకు కూడా ఇది విస్తరించింది. జైళ్లలో ఖాళీగా ఉన్న ఖైదీల చేత కఠినమైన శ్రమ చేయించడం, వారిని శారీరకంగా అలసిపోయేలా చేసి, క్రమశిక్షణ పేరుతో హింసించడం దీని ముఖ్య ఉద్దేశం.
అయితే, పారిశ్రామిక సాంకేతికత పెరగడం, జైళ్ల సంస్కరణలపై దృష్టి మారడంతో ఈ కఠిన శ్రమ శిక్షా విధానంపై విమర్శలు వచ్చాయి. దీంతో 20వ శతాబ్దం ప్రారంభం నాటికి బ్రిటన్లో ట్రెడ్మిల్లను రద్దు చేశారు. జైళ్ల నుంచి కనుమరుగైన ఈ యంత్రం, తర్వాత శాస్త్రీయ పరిశోధనల రంగంలోకి ప్రవేశించింది. 1889లో జర్మన్ ఫిజియాలజిస్ట్ నాథన్ జుంట్జ్, వ్యాయామంపై అధ్యయనం చేయడానికి మోటార్తో నడిచే తొలి ట్రెడ్మిల్ను అభివృద్ధి చేశారు.
ఆ తర్వాత 20వ శతాబ్దం మధ్యలో గుండె పనితీరును పరీక్షించే వైద్య పరికరంగా ఇంజనీర్లు దీనిని మరింత మెరుగుపరిచారు. ఈ క్రమంలోనే కాలక్రమేణా మార్పులు చెంది, ప్రస్తుతం మనం జిమ్లలో, ఇళ్లలో చూస్తున్న నిశ్శబ్దమైన, కాంపాక్ట్ ఫిట్నెస్ ట్రెడ్మిల్గా రూపాంతరం చెందింది. ఒకప్పుడు శిక్షకు ప్రతీకగా ఉన్న యంత్రం, నేడు ఆరోగ్యానికి చిహ్నంగా మారడం దాని విచిత్రమైన ప్రస్థానానికి నిదర్శనం.
19వ శతాబ్దం ప్రారంభంలో బ్రిటన్ జైళ్లలో ఈ ట్రెడ్మిల్ వాడకం మొదలైంది. సుమారు 1818లో విలియం క్యూబిట్ అనే ఆంగ్ల ఇంజనీర్, పాతకాలం నాటి ట్రెడ్వీల్ డిజైన్ను మార్పులు చేసి బరీ సెయింట్ ఎడ్మండ్స్ కౌంటీ జైలు కోసం దీనిని తయారుచేశారు. ఇది ఒక పెద్ద చక్రానికి అమర్చిన చెక్క మెట్లతో ఉండేది. చూడటానికి నిరంతరంగా తిరిగే మెట్లలా కనిపించేది. ఖైదీలు ఈ చక్రంపై గంటల తరబడి ఎక్కుతూనే ఉండాలి. చక్రం తిరుగుతున్న కొద్దీ వారు ఎక్కడం ఆపకూడదు. కొన్ని చోట్ల ఈ యంత్రానికి ధాన్యం విసిరే యంత్రాలను లేదా నీటిని పంప్ చేసే సాధనాలను అనుసంధానించేవారు. కానీ, చాలా జైళ్లలో మాత్రం, ఖైదీల చేత కేవలం శారీరక శ్రమ చేయించడమే లక్ష్యంగా ఎలాంటి ప్రయోజనం లేకుండా దీనిని తిప్పించేవారు. దీనిని అప్పట్లో 'గాలిని నూరడం' (grinding the wind) అని పిలిచేవారు.
ఈ శిక్షా విధానం చాలా వేగంగా ప్రాచుర్యం పొందింది. 1820 నుంచి 1840 మధ్య కాలంలో బ్రిటన్లోని డజన్ల కొద్దీ జైళ్లలో ఈ ట్రెడ్మిల్లను ఏర్పాటు చేశారు. ఆ తర్వాత ఐర్లాండ్, ఉత్తర అమెరికా, ఆస్ట్రేలియా దేశాల జైళ్లకు కూడా ఇది విస్తరించింది. జైళ్లలో ఖాళీగా ఉన్న ఖైదీల చేత కఠినమైన శ్రమ చేయించడం, వారిని శారీరకంగా అలసిపోయేలా చేసి, క్రమశిక్షణ పేరుతో హింసించడం దీని ముఖ్య ఉద్దేశం.
అయితే, పారిశ్రామిక సాంకేతికత పెరగడం, జైళ్ల సంస్కరణలపై దృష్టి మారడంతో ఈ కఠిన శ్రమ శిక్షా విధానంపై విమర్శలు వచ్చాయి. దీంతో 20వ శతాబ్దం ప్రారంభం నాటికి బ్రిటన్లో ట్రెడ్మిల్లను రద్దు చేశారు. జైళ్ల నుంచి కనుమరుగైన ఈ యంత్రం, తర్వాత శాస్త్రీయ పరిశోధనల రంగంలోకి ప్రవేశించింది. 1889లో జర్మన్ ఫిజియాలజిస్ట్ నాథన్ జుంట్జ్, వ్యాయామంపై అధ్యయనం చేయడానికి మోటార్తో నడిచే తొలి ట్రెడ్మిల్ను అభివృద్ధి చేశారు.
ఆ తర్వాత 20వ శతాబ్దం మధ్యలో గుండె పనితీరును పరీక్షించే వైద్య పరికరంగా ఇంజనీర్లు దీనిని మరింత మెరుగుపరిచారు. ఈ క్రమంలోనే కాలక్రమేణా మార్పులు చెంది, ప్రస్తుతం మనం జిమ్లలో, ఇళ్లలో చూస్తున్న నిశ్శబ్దమైన, కాంపాక్ట్ ఫిట్నెస్ ట్రెడ్మిల్గా రూపాంతరం చెందింది. ఒకప్పుడు శిక్షకు ప్రతీకగా ఉన్న యంత్రం, నేడు ఆరోగ్యానికి చిహ్నంగా మారడం దాని విచిత్రమైన ప్రస్థానానికి నిదర్శనం.
