ఆ మూడు డిమాండ్లు ఒప్పుకుంటేనే డీల్.. ఇరాన్కు ట్రంప్ రెడ్ లైన్స్
- ఇరాన్తో అణు ఒప్పందంపై మూడు కఠిన షరతులు విధించిన ట్రంప్
- శుద్ధి చేసిన యురేనియం నిల్వలపై ప్రధానంగా దృష్టి
- తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణ పొడిగింపుపై కొనసాగుతున్న చర్చలు
- ఒప్పందంపై తొందరపడొద్దని అధికారులకు ట్రంప్ స్పష్టమైన ఆదేశాలు
ఇరాన్తో అణు ఒప్పందం విషయంలో అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ తన వైఖరిని స్పష్టం చేశారు. ఇరాన్ వద్ద ఉన్న అత్యధిక శుద్ధి చేసిన యురేనియం నిల్వల విషయంలో మూడు కఠినమైన షరతులను (రెడ్ లైన్స్) విధించారు. ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణను పొడిగించి, ఆ ప్రాంతంలో స్థిరత్వం తీసుకువచ్చేందుకు దౌత్యపరమైన చర్చలు తీవ్రమైన నేపథ్యంలో ట్రంప్ ఈ డిమాండ్లను ముందుకు తెచ్చారు.
అవే మూడు రెడ్ లైన్స్
అమెరికా నివేదికల ప్రకారం ట్రంప్ విధించిన మూడు షరతులు ఇరాన్ యురేనియం నిల్వలపైనే ప్రధానంగా కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి.
1. ఇరాన్ తన యురేనియం నిల్వలను పూర్తిగా అమెరికాకు బదిలీ చేయాలి.
2. లేదా, అంతర్జాతీయ పర్యవేక్షణకు వీలయ్యేలా ఆ నిల్వలను ఇరాన్ భూభాగంలోనే ధ్వంసం చేయాలి.
3. లేదంటే, ఇరు పక్షాలు అంగీకరించిన మరో ప్రదేశంలోనైనా వాటిని నిర్మూలించాలి.
అణ్వాయుధాల తయారీకి దగ్గరగా ఉన్న యురేనియం నిల్వల విషయంలో వాషింగ్టన్ ఏమాత్రం రాజీపడబోదని ఈ షరతులు తెలియజేస్తున్నాయి. ఇరాన్ను ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ అణ్వాయుధ దేశంగా మారకుండా చూడటమే తమ అంతిమ లక్ష్యమని, ఈ విషయంలో వెనక్కి తగ్గే ప్రసక్తే లేదని ట్రంప్ పదేపదే స్పష్టం చేస్తున్నారు.
నేపథ్యం, తాజా పరిణామాలు
2026 ప్రథమార్ధంలో ఇరు దేశాల మధ్య ప్రత్యక్ష సైనిక ఘర్షణల తర్వాత ఈ చర్చలు తిరిగి ఊపందుకున్నాయి. ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న 60 రోజుల తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని పొడిగించే లక్ష్యంతో ఈ చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధిని అంతర్జాతీయ నౌకా రవాణాకు తిరిగి తెరవడం, కొన్ని ఆంక్షలను సడలించడం, ఇరాన్ అణు కార్యక్రమాన్ని పరిమితం చేయడం వంటి అంశాలు కూడా చర్చల్లో ఉన్నాయి.
మే 29, 2026 నాటికి, కాల్పుల విరమణ పొడిగింపు అంశం పరిశీలనలో ఉంది. రాబోయే వారాల్లో అణు సమస్యలపై తుది నిర్ణయం వెలువడే అవకాశం ఉంది. యురేనియం స్థాయులపై కొంత రాజీకి ఇరాన్ సుముఖత చూపుతున్నప్పటికీ, శుద్ధి హక్కులు, ఆంక్షల ఉపసంహరణ వంటి విషయాల్లో ఇరు పక్షాల మధ్య ఇంకా గణనీయమైన భేదాభిప్రాయాలు ఉన్నాయి.
మరోపక్క, ఒప్పందం కుదుర్చుకోవడంలో తొందరపడొద్దని ట్రంప్ తన అధికారులకు స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేసినట్లు వైట్హౌస్ వర్గాలు తెలిపాయి. దౌత్యం విఫలమైతే సైనిక చర్యకు సిద్ధంగా ఉన్నామని కూడా ఆయన హెచ్చరించారు. ఇరాన్ అణు సామర్థ్యానికి వ్యతిరేకంగా బలమైన హామీలు ఉండాలని ఇజ్రాయెల్ వంటి మిత్రదేశాలు కోరుతుండగా, ఒప్పందం విషయంలో మెతక వైఖరి వద్దని కొందరు రిపబ్లికన్ చట్టసభ సభ్యులు ట్రంప్పై ఒత్తిడి తెస్తున్నారు.
అవే మూడు రెడ్ లైన్స్
అమెరికా నివేదికల ప్రకారం ట్రంప్ విధించిన మూడు షరతులు ఇరాన్ యురేనియం నిల్వలపైనే ప్రధానంగా కేంద్రీకృతమై ఉన్నాయి.
1. ఇరాన్ తన యురేనియం నిల్వలను పూర్తిగా అమెరికాకు బదిలీ చేయాలి.
2. లేదా, అంతర్జాతీయ పర్యవేక్షణకు వీలయ్యేలా ఆ నిల్వలను ఇరాన్ భూభాగంలోనే ధ్వంసం చేయాలి.
3. లేదంటే, ఇరు పక్షాలు అంగీకరించిన మరో ప్రదేశంలోనైనా వాటిని నిర్మూలించాలి.
అణ్వాయుధాల తయారీకి దగ్గరగా ఉన్న యురేనియం నిల్వల విషయంలో వాషింగ్టన్ ఏమాత్రం రాజీపడబోదని ఈ షరతులు తెలియజేస్తున్నాయి. ఇరాన్ను ఎట్టి పరిస్థితుల్లోనూ అణ్వాయుధ దేశంగా మారకుండా చూడటమే తమ అంతిమ లక్ష్యమని, ఈ విషయంలో వెనక్కి తగ్గే ప్రసక్తే లేదని ట్రంప్ పదేపదే స్పష్టం చేస్తున్నారు.
నేపథ్యం, తాజా పరిణామాలు
2026 ప్రథమార్ధంలో ఇరు దేశాల మధ్య ప్రత్యక్ష సైనిక ఘర్షణల తర్వాత ఈ చర్చలు తిరిగి ఊపందుకున్నాయి. ప్రస్తుతం అమల్లో ఉన్న 60 రోజుల తాత్కాలిక కాల్పుల విరమణ ఒప్పందాన్ని పొడిగించే లక్ష్యంతో ఈ చర్చలు కొనసాగుతున్నాయి. కీలకమైన హర్మూజ్ జలసంధిని అంతర్జాతీయ నౌకా రవాణాకు తిరిగి తెరవడం, కొన్ని ఆంక్షలను సడలించడం, ఇరాన్ అణు కార్యక్రమాన్ని పరిమితం చేయడం వంటి అంశాలు కూడా చర్చల్లో ఉన్నాయి.
మే 29, 2026 నాటికి, కాల్పుల విరమణ పొడిగింపు అంశం పరిశీలనలో ఉంది. రాబోయే వారాల్లో అణు సమస్యలపై తుది నిర్ణయం వెలువడే అవకాశం ఉంది. యురేనియం స్థాయులపై కొంత రాజీకి ఇరాన్ సుముఖత చూపుతున్నప్పటికీ, శుద్ధి హక్కులు, ఆంక్షల ఉపసంహరణ వంటి విషయాల్లో ఇరు పక్షాల మధ్య ఇంకా గణనీయమైన భేదాభిప్రాయాలు ఉన్నాయి.
మరోపక్క, ఒప్పందం కుదుర్చుకోవడంలో తొందరపడొద్దని ట్రంప్ తన అధికారులకు స్పష్టమైన ఆదేశాలు జారీ చేసినట్లు వైట్హౌస్ వర్గాలు తెలిపాయి. దౌత్యం విఫలమైతే సైనిక చర్యకు సిద్ధంగా ఉన్నామని కూడా ఆయన హెచ్చరించారు. ఇరాన్ అణు సామర్థ్యానికి వ్యతిరేకంగా బలమైన హామీలు ఉండాలని ఇజ్రాయెల్ వంటి మిత్రదేశాలు కోరుతుండగా, ఒప్పందం విషయంలో మెతక వైఖరి వద్దని కొందరు రిపబ్లికన్ చట్టసభ సభ్యులు ట్రంప్పై ఒత్తిడి తెస్తున్నారు.