ఆ ఆస్తులకు నామినీ వేరు, వారసుడు వేరు.. తెలుసుకోవాల్సిన కీలక విషయాలు!
- బ్యాంకు ఖాతాలు, మ్యూచువల్ ఫండ్లకు నామినీ యజమాని కాదు
- నామినీ కేవలం ఆస్తికి సంరక్షకుడిగా మాత్రమే వ్యవహరిస్తారు
- వీలునామా లేదా వారసత్వ చట్టాల ప్రకారమే ఆస్తి పంపిణీ జరుగుతుంది
- కుటుంబ వివాదాలు రాకుండా ఉండాలంటే స్పష్టమైన వీలునామా కీలకం
- నామినేషన్ అనేది కేవలం ఆర్థిక సంస్థల కార్యకలాపాల సౌలభ్యం కోసమే
చాలా మంది తమ బ్యాంకు ఖాతాలు, మ్యూచువల్ ఫండ్లు, ఇతర పెట్టుబడులకు నామినీని నియమిస్తే, తమ తర్వాత ఆ ఆస్తులన్నీ వారికే చెందుతాయని భావిస్తారు. కానీ చట్టపరంగా ఇది పూర్తిగా నిజం కాదు. నామినీ కేవలం ఆస్తికి సంరక్షకుడు (కస్టోడియన్) లేదా ట్రస్టీ మాత్రమే, అసలైన యజమాని కాదు. ఈ విషయంపై చాలామందికి అవగాహన లేకపోవడంతో భవిష్యత్తులో కుటుంబాల్లో ఆర్థిక వివాదాలు తలెత్తుతున్నాయి.
ఖాతాదారుడు మరణించినప్పుడు, ఆ డబ్బును ఎవరికి అప్పగించాలనే స్పష్టత కోసం ఆర్థిక సంస్థలు నామినీ వివరాలు తీసుకుంటాయి. నామినీ ఆ డబ్బును స్వీకరించి, చట్టపరమైన అసలైన వారసులకు అందజేయాల్సి ఉంటుంది. అంతేకానీ, ఆ సొమ్ముపై వారికి పూర్తి హక్కు లభించదు. ఒకవేళ నామినీ ఆ డబ్బును వారసులకు ఇవ్వడానికి నిరాకరిస్తే, వారు కోర్టును ఆశ్రయించి తమ హక్కును పొందవచ్చు.
యాజమాన్యాన్ని నిర్ధారించేది వీలునామానే
ఆస్తి యాజమాన్యాన్ని నిర్ణయించేది వీలునామా (విల్) లేదా వారసత్వ చట్టాలు. ఖాతాదారుడు చట్టబద్ధమైన వీలునామా రాస్తే, అందులో పేర్కొన్న వ్యక్తులకే ఆస్తి చెందుతుంది. ఒకవేళ వీలునామా లేకపోతే, వారసత్వ చట్టాల ప్రకారం చట్టబద్ధమైన వారసులకు ఆస్తిని పంచుతారు. ఈ ప్రక్రియలో నామినీ పాత్ర కేవలం తాత్కాలికమే. 2025లో వచ్చిన మార్పుల ప్రకారం, వీలునామాను కోర్టు ద్వారా ధ్రువీకరించుకోవడం (ప్రొబేట్) తప్పనిసరి కానప్పటికీ, భవిష్యత్తులో వివాదాలు రాకుండా ఉండేందుకు ఇది సహాయపడుతుంది.
సరైన ఎస్టేట్ ప్లానింగ్ ముఖ్యం
కేవలం నామినేషన్ పైనే ఆధారపడకుండా, సరైన ఎస్టేట్ ప్లానింగ్ చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. ఇందులో భాగంగా వీలునామా, ట్రస్టులు, పవర్ ఆఫ్ అటార్నీ వంటి పత్రాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్, రిటైర్మెంట్ ఖాతాల విషయంలో మాత్రం లబ్ధిదారుల కేటాయింపు బలంగా ఉంటుంది.
కాబట్టి, బ్యాంకు ఖాతాలు, పెట్టుబడులకు నామినీని నియమించడం కార్యకలాపాల సౌలభ్యం కోసమేనని గుర్తుంచుకోవాలి. మీ ఆస్తి మీ ఆకాంక్షల మేరకే మీ ప్రియమైన వారికి చేరాలంటే, స్పష్టమైన వీలునామా రాయడం అత్యంత శ్రేయస్కరం. ఇది కుటుంబంలో అనవసరమైన ఆర్థిక, న్యాయపరమైన వివాదాలను నివారిస్తుంది.
ఖాతాదారుడు మరణించినప్పుడు, ఆ డబ్బును ఎవరికి అప్పగించాలనే స్పష్టత కోసం ఆర్థిక సంస్థలు నామినీ వివరాలు తీసుకుంటాయి. నామినీ ఆ డబ్బును స్వీకరించి, చట్టపరమైన అసలైన వారసులకు అందజేయాల్సి ఉంటుంది. అంతేకానీ, ఆ సొమ్ముపై వారికి పూర్తి హక్కు లభించదు. ఒకవేళ నామినీ ఆ డబ్బును వారసులకు ఇవ్వడానికి నిరాకరిస్తే, వారు కోర్టును ఆశ్రయించి తమ హక్కును పొందవచ్చు.
యాజమాన్యాన్ని నిర్ధారించేది వీలునామానే
ఆస్తి యాజమాన్యాన్ని నిర్ణయించేది వీలునామా (విల్) లేదా వారసత్వ చట్టాలు. ఖాతాదారుడు చట్టబద్ధమైన వీలునామా రాస్తే, అందులో పేర్కొన్న వ్యక్తులకే ఆస్తి చెందుతుంది. ఒకవేళ వీలునామా లేకపోతే, వారసత్వ చట్టాల ప్రకారం చట్టబద్ధమైన వారసులకు ఆస్తిని పంచుతారు. ఈ ప్రక్రియలో నామినీ పాత్ర కేవలం తాత్కాలికమే. 2025లో వచ్చిన మార్పుల ప్రకారం, వీలునామాను కోర్టు ద్వారా ధ్రువీకరించుకోవడం (ప్రొబేట్) తప్పనిసరి కానప్పటికీ, భవిష్యత్తులో వివాదాలు రాకుండా ఉండేందుకు ఇది సహాయపడుతుంది.
సరైన ఎస్టేట్ ప్లానింగ్ ముఖ్యం
కేవలం నామినేషన్ పైనే ఆధారపడకుండా, సరైన ఎస్టేట్ ప్లానింగ్ చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం. ఇందులో భాగంగా వీలునామా, ట్రస్టులు, పవర్ ఆఫ్ అటార్నీ వంటి పత్రాలు కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి. లైఫ్ ఇన్సూరెన్స్, రిటైర్మెంట్ ఖాతాల విషయంలో మాత్రం లబ్ధిదారుల కేటాయింపు బలంగా ఉంటుంది.
కాబట్టి, బ్యాంకు ఖాతాలు, పెట్టుబడులకు నామినీని నియమించడం కార్యకలాపాల సౌలభ్యం కోసమేనని గుర్తుంచుకోవాలి. మీ ఆస్తి మీ ఆకాంక్షల మేరకే మీ ప్రియమైన వారికి చేరాలంటే, స్పష్టమైన వీలునామా రాయడం అత్యంత శ్రేయస్కరం. ఇది కుటుంబంలో అనవసరమైన ఆర్థిక, న్యాయపరమైన వివాదాలను నివారిస్తుంది.