ఎక్కడైనా ఇదే సీన్... రియల్ ఎస్టేట్ రంగానికి 'డబుల్ ట్రబుల్'!

ప్రపంచ రియల్ ఎస్టేట్ రంగం ప్రస్తుతం తీవ్రమైన ఒత్తిడిని ఎదుర్కొంటోంది. కరోనా మహమ్మారి తర్వాత అత్యల్ప వడ్డీ రేట్ల కారణంగా భారీగా పుంజుకున్న ఈ రంగం, ఇప్పుడు కేంద్ర బ్యాంకులు వడ్డీ రేట్లను పెంచడంతో గడ్డు కాలాన్ని చవిచూస్తోంది. ఒకవైపు ఇళ్ల ధరలు సామాన్యుడికి అందుబాటులో లేకుండా అధిక స్థాయిలోనే కొనసాగుతుండగా, మరోవైపు పెరిగిన వడ్డీ రేట్లు రుణ గ్రహీతలపై పెనుభారం మోపుతున్నాయి.

ఈ 'జంట కష్టాలు' కొనుగోలుదారులను, ఆర్థిక వ్యవస్థలను ఏకకాలంలో ఆందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి. దీనికి తోడు అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య నెలకొన్న యుద్ధ వాతావరణం, వడ్డీ రేట్ల కోతపై ఆశలను నీరుగార్చడంతో ఈ ఒత్తిడి మరింత కాలం కొనసాగేలా కనిపిస్తోంది. 2008 ఆర్థిక సంక్షోభం తరహాలో, రియల్ ఎస్టేట్ రంగంలోని మాంద్యం విస్తృత ఆర్థిక సమస్యలకు దారితీస్తుందేమోనని విధానకర్తలు ఆందోళన చెందుతున్నారు.

అంతర్జాతీయంగా అనేక దేశాల్లో ఇళ్ల ధరలు తమ గరిష్ట స్థాయిల నుంచి కిందకు దిగాయి. అయినప్పటికీ, ఆదాయాలతో పోలిస్తే ధరలు ఇంకా చాలా ఎక్కువగా ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు, 2025 చివరి నాటి నివేదిక ప్రకారం, హాంగ్‌కాంగ్‌లో 60 చదరపు మీటర్ల అపార్ట్‌మెంట్ కొనడానికి సగటు వ్యక్తికి 14 ఏళ్ల ఆదాయం, లండన్‌లో 12 ఏళ్ల ఆదాయం అవసరం. దీంతో నైపుణ్యం కలిగిన ఉద్యోగులకు కూడా సొంత ఇల్లు ఒక కలగానే మిగిలిపోతోంది.

ఈ సంక్షోభం చైనాలో అత్యంత తీవ్రంగా ఉంది. ప్రభుత్వ విధానాల కారణంగా అక్కడ అతిపెద్ద డెవలపర్లు (ఎవర్‌గ్రాండే వంటివి) కుప్పకూలాయి. చైనాలో కుటుంబాల సంపదలో 70 శాతం గృహాల రూపంలోనే ఉండటంతో, గత ఆరేళ్లుగా కొనసాగుతున్న ఈ పతనం వినియోగాన్ని, ప్రజల సంపదను దెబ్బతీస్తోంది. ఇది 1990లలో జపాన్ ఎదుర్కొన్న ఆర్థిక సంక్షోభాన్ని గుర్తుచేస్తోందని ఆర్థికవేత్తలు విశ్లేషిస్తున్నారు. 

అమెరికాలో మాంద్యం కాస్త నెమ్మదిగా ఉన్నప్పటికీ, ద్రవ్యోల్బణాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకుంటే ధరలు తగ్గాయి. 2019లో సగం ఇళ్లను కొనుగోలు చేయగలిగిన కుటుంబాలు, ఇప్పుడు కేవలం నాలుగో వంతు ఇళ్లను మాత్రమే కొనగలిగే స్థితిలో ఉన్నాయంటే అక్కడ కొనుగోలు శక్తి ఎంతగా దెబ్బతిన్నదో అర్థం చేసుకోవచ్చు.

భారతదేశంలోనూ ఈ రంగంలో మందగమన సంకేతాలు స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. నైట్ ఫ్రాంక్ నివేదిక ప్రకారం, 2026 మొదటి త్రైమాసికంలో అమ్మకాలు 4% తగ్గాయి. ముఖ్యంగా రూ.1 కోటి లోపు బడ్జెట్ ఇళ్ల అమ్మకాలు బలహీనపడ్డాయి. అయితే, లగ్జరీ ఇళ్ల విభాగం మాత్రం కొంత బలంగానే ఉంది. దేశవ్యాప్తంగా అమ్ముడుకాని ఇళ్ల నిల్వలు పెరుగుతున్నాయి. ఈ నిల్వలను ఖాళీ చేయడానికి ఇప్పుడు సుమారు 6 త్రైమాసికాలు పడుతుండటం ఆందోళన కలిగించే అంశం. 

2023 చివర్లో గరిష్ఠ స్థాయికి చేరిన గృహ రుణ వడ్డీ రేట్లు కాస్త తగ్గినా, అమెరికా-ఇరాన్ ఉద్రిక్తతల వల్ల పెరిగిన ఇంధన, రవాణా ఖర్చులు ఆ ప్రయోజనాన్ని నీరుగార్చుతున్నాయి. దీంతో రుణ గ్రహీతలపై భారం తగ్గడం లేదు. వడ్డీ రేట్ల తగ్గింపు ఈ రంగానికి ఊరటనిచ్చినా, భౌగోళిక రాజకీయ అనిశ్చితి కారణంగా అది ఇప్పట్లో సాధ్యమయ్యేలా కనిపించడం లేదు.