తెలంగాణ హెల్త్ రిపోర్ట్: కొన్నింట టాప్.. మరికొన్నింట డేంజర్!

జాతీయ కుటుంబ ఆరోగ్య సర్వే-6 (NFHS-6) నివేదిక తెలంగాణ ఆరోగ్య రంగంలో ఒక మిశ్రమ చిత్రాన్ని ఆవిష్కరించింది. ఒకవైపు మాతాశిశు సంరక్షణ, మహిళా సాధికారత వంటి అంశాల్లో రాష్ట్రం గణనీయమైన ప్రగతి సాధించగా, మరోవైపు మద్యం వినియోగం, అనవసర సిజేరియన్లు తీవ్ర ఆందోళన కలిగిస్తున్నాయి. కేంద్ర ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ తాజాగా విడుదల చేసిన 2023-24 నివేదికలోని ముఖ్యాంశాలు రాష్ట్ర ప్రజారోగ్యంపై కీలక అంతర్దృష్టులను అందిస్తున్నాయి.

ఆందోళన కలిగిస్తున్న మద్యం, సిజేరియన్లు
సర్వే ప్రకారం రాష్ట్రంలో 15 ఏళ్లు పైబడిన పురుషుల్లో ఏకంగా 43.9 శాతం మంది, మహిళల్లో 7.1 శాతం మంది మద్యం తాగుతున్నట్టు తేలింది. ఈ ధోరణి జీవనశైలి వ్యాధుల పెరుగుదలకు కారణమవుతుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. మరోవైపు, సిజేరియన్ ప్రసవాల్లో తెలంగాణ దేశంలోనే అగ్రస్థానంలో నిలవడం తీవ్ర ఆందోళన రేకెత్తిస్తోంది. రాష్ట్రంలో మొత్తం ప్రసవాల్లో 62.2 శాతం సి-సెక్షన్ల ద్వారానే జరుగుతుండగా, ఇది జాతీయ సగటు (27.2 శాతం) కంటే రెట్టింపు కంటే ఎక్కువ. ముఖ్యంగా ప్రైవేటు ఆసుపత్రుల్లో ఈ సంఖ్య 83.9 శాతంగా ఉండటం గమనార్హం. ప్రభుత్వ ఆసుపత్రుల్లో ఇది 48.1 శాతంగా నమోదైంది. ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ మార్గదర్శకాల ప్రకారం సిజేరియన్ల రేటు 15 శాతానికి మించరాదు.

అద్భుత ప్రగతి సాధించిన రంగాలు
ఈ ప్రతికూలతల మధ్య, మాతాశిశు సంరక్షణలో తెలంగాణ దేశానికే ఆదర్శంగా నిలుస్తోంది. రాష్ట్రంలో సంస్థాగత ప్రసవాలు (ఆసుపత్రుల్లో కాన్పులు) 98.8 శాతానికి చేరాయి. ఐదేళ్ల లోపు పిల్లల్లో ఎదుగుదల లోపం గత సర్వేలోని 33.1 శాతం నుంచి 27 శాతానికి తగ్గింది. అలాగే 12-23 నెలల వయసున్న పిల్లల్లో 80.9 శాతం మందికి పూర్తిస్థాయిలో టీకాలు అందాయి.

మహిళా సాధికారతలో ముందంజ
మహిళా సాధికారత, డిజిటల్ అక్షరాస్యతలోనూ తెలంగాణ దూసుకెళ్తోంది. రాష్ట్రంలో 64.8 శాతం మంది మహిళలు ఇంటర్నెట్‌ వినియోగిస్తుండగా, గతంలో ఇది కేవలం 26.5 శాతంగానే ఉంది. మహిళల్లో 72.5 శాతం మంది సొంత మొబైల్‌ ఫోన్‌ వాడుతున్నారు. కుటుంబ నిర్ణయాల్లో 89.9 శాతం మంది మహిళలు పాలుపంచుకుంటున్నారు. బాల్య వివాహాలు కూడా తగ్గుముఖం పట్టాయి.

ఇతర కీలక అంశాలు
రాష్ట్ర జనాభాలో 60 ఏళ్లు పైబడిన వారి సంఖ్య 12.7 శాతం నుంచి 14.1 శాతానికి పెరిగింది.
82.2 శాతం కుటుంబాలకు ఆరోగ్య బీమా సౌకర్యం అందుబాటులో ఉంది.
18-49 ఏళ్ల వివాహిత మహిళల్లో 30.8 శాతం మంది గృహహింసను ఎదుర్కొంటున్నట్లు నివేదిక పేర్కొంది.
మధుమేహం, అధిక రక్తపోటు వంటి జీవనశైలి వ్యాధులు పురుషులు, మహిళల్లో గణనీయంగా ఉన్నట్లు తేలింది.

మొత్తంమీద, ఎన్‌ఎఫ్‌హెచ్‌ఎస్-6 సర్వే తెలంగాణ ప్రగతికి అద్దం పడుతూనే, భవిష్యత్ సవాళ్లను కూడా కళ్లముందు ఉంచింది. మాతా శిశు సంరక్షణలో సాధించిన విజయాలను కొనసాగిస్తూనే... విపరీతమైన మద్యం వాడకం, అనవసర సిజేరియన్ల కట్టడికి, జీవనశైలి వ్యాధులపై ప్రజల్లో అవగాహన పెంచడానికి తక్షణ చర్యలు చేపట్టాల్సిన అవసరాన్ని ఈ నివేదిక స్పష్టం చేస్తోంది.