మూడు రోజుల పని.. కేవలం 5 నిమిషాల్లోనే.. వేల ఏళ్లనాటి రహస్యాలను ఇట్టే ఛేదిస్తున్న ఏఐ!

ప్రపంచ చరిత్రలో ఇప్పటికీ అంతుచిక్కని ఎన్నో రహస్యాలు ఉన్నాయి. వాటిలో ఒకటైన హిట్టైట్ నాగరికతకు సంబంధించిన కీలక సమాచారాన్ని వెలికితీసేందుకు జర్మనీ శాస్త్రవేత్తలు ఒక విప్లవాత్మక ముందడుగు వేశారు. పురాతన మట్టి పలకలపై రాసిన కీలలిపిని (Cuneiform) చదివి, విశ్లేషించేందుకు ఒక శక్తిమంతమైన ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (ఏఐ) సాధనాన్ని అభివృద్ధి చేశారు. 'పాలియోగ్రాఫికమ్' అని పిలిచే ఈ టూల్.. మూడు వేల ఏళ్ల క్రితం నాటి మట్టి పలకల్లోని చేతిరాతను గుర్తించి, చరిత్ర పరిశోధన స్వరూపాన్నే మార్చేస్తోంది.

సుమారు క్రీస్తుపూర్వం 1600లో ప్రస్తుత టర్కీ ప్రాంతంలో విలసిల్లిన హిట్టైట్ నాగరికతకు చెందిన వేలాది మట్టి పలకలు కాలక్రమేణా విరిగిపోయి, వాటి శకలాలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న మ్యూజియంలలో చెల్లాచెదురుగా పడి ఉన్నాయి. వీటిని తిరిగి ఒకచోట చేర్చి, పూర్తి సమాచారాన్ని అర్థం చేసుకోవడం పరిశోధకులకు పెను సవాలుగా మారింది. సుమారు 375 సంకేతాలున్న కీలలిపిని రాసిన 400 మంది రచయితల చేతిరాతల్లోని ప్రత్యేకతలను గుర్తించడం ద్వారానే ఈ శకలాలను కలపడం సాధ్యమవుతుంది. కొందరు గట్టిగా ఒత్తి రాయడం, మరికొందరు అక్షరాల మధ్య విలక్షణమైన ఖాళీలు వదలడం వంటివి వారి 'చేతిరాత వేలిముద్రలు'గా మారాయి.

ఈ క్లిష్టమైన ప్రక్రియను 'పాలియోగ్రాఫికమ్' ఏఐ టూల్ సులభతరం చేసింది. 70,000 డిజిటల్ ఫొటోలలో ఉన్న 50 లక్షలకు పైగా కీలలిపి అక్షరాలను ఈ సాఫ్ట్‌వేర్ క్షణాల్లో స్కాన్ చేస్తుంది. చేతిరాతలోని స్వల్ప తేడాలను సైతం గుర్తించి, ఒకే రకమైన శైలి ఉన్న పలకల ముక్కలను గుర్తిస్తుంది. గతంలో ఐదు మట్టి పలకల శకలాలను పోల్చి చూడటానికి మూడు రోజులు పట్టేదని, ఇప్పుడు ఈ పని కేవలం ఐదు నిమిషాల్లో పూర్తవుతోందని వూర్జ్‌బర్గ్ యూనివర్సిటీ పరిశోధకుడు ప్రొఫెసర్ డేనియల్ ష్వెమర్ తెలిపారు. ఈ టూల్ తమ పరిశోధనలో వేల గంటల సమయాన్ని ఆదా చేస్తోందని ఆయన వివరించారు.

టెక్నికల్ యూనివర్సిటీ ఆఫ్ డార్ట్‌మండ్‌ సహకారంతో ఈ ప్రాజెక్టును చేపట్టారు. ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉన్న హిట్టైట్ పరిశోధకుల నుంచి ఫీడ్‌బ్యాక్ తీసుకుంటూ ఈ ఏఐని నిరంతరం మెరుగుపరుస్తున్నారు. ప్రతి రచయిత చేతిరాతను కచ్చితంగా గుర్తించేలా ఏఐకి శిక్షణ ఇవ్వడం తదుపరి లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. ఇది సాధ్యమైతే ఆనాటి రచయితల సామాజిక చరిత్రను, వారి వృత్తి జీవితంలో వచ్చిన మార్పులను కూడా తెలుసుకునే అవకాశం ఉంటుందని శాస్త్రవేత్తలు భావిస్తున్నారు. ఈ ఆవిష్కరణపై ప్రపంచవ్యాప్తంగా విద్యావేత్తల నుంచి ప్రశంసలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి.