ఆవులు ఉత్తర-దక్షిణాలుగా ఎందుకు నిలబడతాయి?... ఇంకా వీడని మిస్టరీ!

పచ్చిక బయళ్లలో మేస్తున్న పశువులను ఎప్పుడైనా గమనించారా? చాలా ఆవులు, జింకలు ఉత్తర-దక్షిణ దిక్కుల వైపే తిరిగి నిలబడతాయని, విశ్రాంతి తీసుకుంటాయని మీకు తెలుసా? దీని వెనుక ఉన్న కారణాలపై శాస్త్రవేత్తల మధ్య చాలాకాలంగా ఆసక్తికరమైన చర్చ జరుగుతోంది. భూమి అయస్కాంత క్షేత్రాన్ని గ్రహించే శక్తి (మాగ్నెటోరిసెప్షన్) ఈ పశువులకు ఉండటమే ఇందుకు కారణమని కొందరు వాదిస్తుండగా, మరికొందరు దీన్ని తోసిపుచ్చుతున్నారు.

ఈ చర్చ 2008లో జర్మన్ శాస్త్రవేత్త సబైన్ బెగాల్ బృందం చేసిన ఒక అధ్యయనంతో మొదలైంది. వారు గూగుల్ ఎర్త్ చిత్రాల ద్వారా వేలాది ఆవులను, జింకలను పరిశీలించి, అవి ఎక్కువగా భూమి అయస్కాంత ఉత్తర-దక్షిణ అక్షం వైపు నిలబడుతున్నాయని కనుగొన్నారు. అధిక వోల్టేజీ పవర్ లైన్లు ఉన్న ప్రాంతాల్లో వాటి ప్రవర్తనలో మార్పు రావడం ఈ సిద్ధాంతానికి మరింత బలాన్నిచ్చింది. విద్యుత్ లైన్ల నుంచి వెలువడే అయస్కాంత క్షేత్రాలు వాటి సహజ దిక్సూచిని దెబ్బతీస్తున్నాయని వారు భావించారు.

అయితే, ఈ "కౌ కంపాస్" సిద్ధాంతాన్ని సవాలు చేస్తూ మరికొన్ని పరిశోధనలు జరిగాయి. 2011లో ఒక బృందం ఈ ప్రయోగాన్ని పునరావృతం చేయడంలో విఫలమైంది. 2018లో జరిగిన మరో కీలక ప్రయోగంలో, శాస్త్రవేత్తలు కొన్ని ఆవుల మెడలో శక్తిమంతమైన అయస్కాంతాలను కట్టి పరిశీలించారు. వాటిలో ఉత్తర-దక్షిణ దిశగా నిలబడే ధోరణి కనిపించలేదు. బదులుగా, అవి సూర్యుడి స్థానాన్ని బట్టి తమ దిశను మార్చుకుంటున్నాయని తేలింది.

ప్రస్తుతానికి, ఆవులకు అయస్కాంత శక్తిని గ్రహించే సామర్థ్యం ఉందనేది ఒక నిరూపితమైన వాస్తవం కాదు. ఇది ఇప్పటికీ శాస్త్రవేత్తల మధ్య భిన్నాభిప్రాయాలు ఉన్న ఒక పరికల్పన మాత్రమే. పక్షులు, తాబేళ్ల వంటి కొన్ని జీవులలో ఈ శక్తి ఉన్నట్లు రుజువైనప్పటికీ, పశువుల విషయంలో ఇది ఇంకా ఒక మిస్టరీగానే మిగిలిపోయింది.