ఈ విషయంలో 'బాబా వంగా' చెప్పిందే నిజమైందా?
- ఓ వ్యసనంగా స్మార్ట్ఫోన్ వాడకం
- దశాబ్దాల కిందటే చెప్పిన బాబా వంగా!
- పిల్లలు, పెద్దలు నిద్రలేమి, మానసిక సమస్యలతో సతమతం
- పెరిగిన ఆందోళన, డిప్రెషన్... తగ్గిన ఏకాగ్రత
ప్రపంచ ప్రఖ్యాత బల్గేరియన్ జ్యోతిష్కురాలు బాబా వంగా మన పోతులూరి వీరబ్రహ్మేందస్వామి వంటి మహనీయురాలే. ఓ చిన్న ఎలక్ట్రానిక్ పరికరం వల్ల మానవాళికి మానసిక ముప్పు వాటిల్లుతుందని దశాబ్దాల క్రితమే ఆమె హెచ్చరించారు. అప్పట్లో అది అతిశయోక్తిగా అనిపించినా, నేటి స్మార్ట్ఫోన్ యుగంలో ఆ జోస్యం అక్షరాలా నిజమవుతోంది. పిల్లల నుంచి పెద్దల వరకు ప్రతి ఒక్కరూ స్మార్ట్ఫోన్లకు బానిసలుగా మారుతుండటం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. నిద్రలేమి నుంచి మానసిక సమస్యల వరకు అనేక అనారోగ్యాలు చుట్టుముడుతున్నాయి.
బాబా వంగా జోస్యం – నేటి వాస్తవం
బాబా వంగా తన జోస్యాలలో, భవిష్యత్తులో మానవులు ఒక చిన్న ఎలక్ట్రానిక్ పరికరానికి బానిసలవుతారని, అది వారి మానసిక ఆరోగ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతుందని చెప్పినట్లుగా కథనాలున్నాయి. ఈ పరికరం నేటి స్మార్ట్ఫోనే అని పలువురు విశ్లేషిస్తున్నారు. జీవితాన్ని సులభతరం చేయాల్సిన సాంకేతికత, మానవ సంబంధాలను దెబ్బతీస్తూ, మానసిక రుగ్మతలకు కారణమవుతోందని ఆమె ముందుగానే ఊహించినట్లు తెలుస్తోంది.
పిల్లలు, పెద్దలపై తీవ్ర ప్రభావం
స్మార్ట్ఫోన్ వ్యసనం అన్ని వయసుల వారిపైనా ప్రభావం చూపుతోంది. ముఖ్యంగా పిల్లలు దీనికి సులభంగా లోనవుతున్నారు. భారతదేశంలో జాతీయ బాలల హక్కుల పరిరక్షణ కమిషన్ (NCPCR) నివేదిక ప్రకారం, దాదాపు 24% మంది పిల్లలు నిద్రపోయే ముందు స్మార్ట్ఫోన్లు వాడుతున్నారు. ఇది వారిలో నిద్రలేమి, ఏకాగ్రత లోపం, ఆందోళన, డిప్రెషన్ వంటి సమస్యలకు దారితీస్తోంది. పెద్దలు కూడా ఇందుకు మినహాయింపు కాదు. అధిక స్క్రీన్ సమయం వారిలోనూ మానసిక ఒత్తిడి, నిద్ర సమస్యలు, సామాజిక సంబంధాలు తగ్గడం వంటి దుష్ప్రభావాలను కలిగిస్తోంది.
శారీరక, మానసిక సమస్యలు
అతిగా స్మార్ట్ఫోన్ వాడకం వల్ల కంటి సమస్యలు (కంప్యూటర్ విజన్ సిండ్రోమ్), మెడ, వెన్ను నొప్పులు (టెక్స్ట్ నెక్) వంటి శారీరక ఇబ్బందులు తలెత్తుతున్నాయి. స్క్రీన్ల నుంచి వెలువడే నీలికాంతి నిద్రను నియంత్రించే మెలటోనిన్ హార్మోన్ ఉత్పత్తిని తగ్గించి, నిద్రలేమికి కారణమవుతోంది. మానసికంగా చూస్తే, పెరిగిన ఆందోళన, డిప్రెషన్, తగ్గిన ఏకాగ్రత, ఒంటరితనం వంటివి ప్రధాన సమస్యలుగా మారుతున్నాయి. వాస్తవ ప్రపంచంలోని సంబంధాల కంటే వర్చువల్ ప్రపంచానికే ఎక్కువ ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం వల్ల సామాజిక బంధాలు బలహీనపడుతున్నాయి.
నిపుణుల సూచనలు
ఈ డిజిటల్ వ్యసనం నుంచి బయటపడటానికి నిపుణులు కొన్ని సూచనలు చేస్తున్నారు. నిర్దిష్ట సమయాల్లో 'డిజిటల్ డిటాక్స్' పాటించడం, అంటే స్మార్ట్ఫోన్లకు దూరంగా ఉండటం ముఖ్యం. కుటుంబ సభ్యులు, స్నేహితులతో ప్రత్యక్షంగా సమయం గడపాలి. పుస్తకాలు చదవడం, వ్యాయామం చేయడం, కొత్త హాబీలు నేర్చుకోవడం వంటి వాటిపై దృష్టి సారించాలి. అవసరమైతే మానసిక నిపుణుల సహాయం తీసుకోవడానికి వెనుకాడకూడదు. ఈ జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం ద్వారా స్మార్ట్ఫోన్ వ్యసనం బారిన పడకుండా, మానసిక, శారీరక ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవచ్చు.
బాబా వంగా జోస్యం – నేటి వాస్తవం
బాబా వంగా తన జోస్యాలలో, భవిష్యత్తులో మానవులు ఒక చిన్న ఎలక్ట్రానిక్ పరికరానికి బానిసలవుతారని, అది వారి మానసిక ఆరోగ్యంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతుందని చెప్పినట్లుగా కథనాలున్నాయి. ఈ పరికరం నేటి స్మార్ట్ఫోనే అని పలువురు విశ్లేషిస్తున్నారు. జీవితాన్ని సులభతరం చేయాల్సిన సాంకేతికత, మానవ సంబంధాలను దెబ్బతీస్తూ, మానసిక రుగ్మతలకు కారణమవుతోందని ఆమె ముందుగానే ఊహించినట్లు తెలుస్తోంది.
పిల్లలు, పెద్దలపై తీవ్ర ప్రభావం
స్మార్ట్ఫోన్ వ్యసనం అన్ని వయసుల వారిపైనా ప్రభావం చూపుతోంది. ముఖ్యంగా పిల్లలు దీనికి సులభంగా లోనవుతున్నారు. భారతదేశంలో జాతీయ బాలల హక్కుల పరిరక్షణ కమిషన్ (NCPCR) నివేదిక ప్రకారం, దాదాపు 24% మంది పిల్లలు నిద్రపోయే ముందు స్మార్ట్ఫోన్లు వాడుతున్నారు. ఇది వారిలో నిద్రలేమి, ఏకాగ్రత లోపం, ఆందోళన, డిప్రెషన్ వంటి సమస్యలకు దారితీస్తోంది. పెద్దలు కూడా ఇందుకు మినహాయింపు కాదు. అధిక స్క్రీన్ సమయం వారిలోనూ మానసిక ఒత్తిడి, నిద్ర సమస్యలు, సామాజిక సంబంధాలు తగ్గడం వంటి దుష్ప్రభావాలను కలిగిస్తోంది.
శారీరక, మానసిక సమస్యలు
అతిగా స్మార్ట్ఫోన్ వాడకం వల్ల కంటి సమస్యలు (కంప్యూటర్ విజన్ సిండ్రోమ్), మెడ, వెన్ను నొప్పులు (టెక్స్ట్ నెక్) వంటి శారీరక ఇబ్బందులు తలెత్తుతున్నాయి. స్క్రీన్ల నుంచి వెలువడే నీలికాంతి నిద్రను నియంత్రించే మెలటోనిన్ హార్మోన్ ఉత్పత్తిని తగ్గించి, నిద్రలేమికి కారణమవుతోంది. మానసికంగా చూస్తే, పెరిగిన ఆందోళన, డిప్రెషన్, తగ్గిన ఏకాగ్రత, ఒంటరితనం వంటివి ప్రధాన సమస్యలుగా మారుతున్నాయి. వాస్తవ ప్రపంచంలోని సంబంధాల కంటే వర్చువల్ ప్రపంచానికే ఎక్కువ ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం వల్ల సామాజిక బంధాలు బలహీనపడుతున్నాయి.
నిపుణుల సూచనలు
ఈ డిజిటల్ వ్యసనం నుంచి బయటపడటానికి నిపుణులు కొన్ని సూచనలు చేస్తున్నారు. నిర్దిష్ట సమయాల్లో 'డిజిటల్ డిటాక్స్' పాటించడం, అంటే స్మార్ట్ఫోన్లకు దూరంగా ఉండటం ముఖ్యం. కుటుంబ సభ్యులు, స్నేహితులతో ప్రత్యక్షంగా సమయం గడపాలి. పుస్తకాలు చదవడం, వ్యాయామం చేయడం, కొత్త హాబీలు నేర్చుకోవడం వంటి వాటిపై దృష్టి సారించాలి. అవసరమైతే మానసిక నిపుణుల సహాయం తీసుకోవడానికి వెనుకాడకూడదు. ఈ జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం ద్వారా స్మార్ట్ఫోన్ వ్యసనం బారిన పడకుండా, మానసిక, శారీరక ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవచ్చు.